Garbh Katha
મફત શરૂ કરો

Folk Tale · વાર્તા સંગ્રહ

છુરા અને મોટું કોળું

છુરાને ઢોળાવ પરના પોતાના ખેતરમાં સૂતેલી ભેંસ જેટલું મોટું કોળું મળે છે. તે તેને એકલો ઘરે લઈ જવાની કોશિશ કરે છે, અને રમૂજી ગરબડ થાય છે.

વાર્તાની શીખ: મદદ માગવાથી મોટું કામ સહેલું અને આનંદભર્યું બને છે.

આ વાર્તામાં

પાત્રો
છુરા, ગામલોકો
સ્રોત ગ્રંથ
મિઝો લોક પરંપરા (છુરાની વાર્તાઓ), મિઝોરમ
વાંચન સમય
4 મિનિટ (મોટેથી વાંચતાં)

3 મિનિટ વાંચન · ગર્ભાવસ્થા અને 3–8 વર્ષનાં બાળકો

સ્રોત: લોક પરંપરાની વાર્તા

આ વાર્તા પાછળ

છુરા મિઝોરમની મિઝો લોકકથાઓનો સૌથી વહાલો ભોળો અને તોફાની નાયક છે, અને ત્યાંના પરિવારો આજે પણ તેના કિસ્સા કહે છે, ઘણી વાર તેના હોશિયાર ભાઈ નહૈયા સાથે. છુરાની ઘણી વાર્તાઓ તેના અભિમાન કે ગૂંચવણો પર હસે છે. અહીં હાસ્ય હૂંફમાં ફેરવાય છે: સૂતેલી ભેંસ જેટલું મોટું કોળું ત્યાં સુધી હલતું નથી જ્યાં સુધી છુરા પોતાના પર હસીને ગામ પાસે મદદ નથી માગતો. અંતે વાંસ, ગીતો અને ભાતનાં વાસણો સાથે આંગણામાં સહિયારું જમણ થાય છે, તેથી પાઠ શરમથી નહીં, હળીમળીને આવે છે. ગર્ભાવસ્થા માટે આ હળવી, ખુશમિજાજ વાર્તા યાદ અપાવે છે કે બીજાનો સહારો લેવો નબળાઈ નહીં, શક્તિ છે.

મદદ માગવી એ શક્તિ છે, ખાસ કરીને ગર્ભાવસ્થામાં. બીજાને તમારો ભાર વહેંચવા દેવો એ એવો પાઠ છે જે તમારું બાળક તમારી પાસેથી શીખશે.

અને હું મારા પોતાના ભલા માટે બહુ અભિમાની છું.

છુરા એક સાદો, હસમુખો માણસ હતો, ગોળ ચહેરો, વાંકી વાંસની ટોપી અને એવું હાસ્ય જે ટેકરીઓમાં ગુંજતું. તે મિઝોરમના એક નાના ગામમાં રહેતો હતો, ભારતના ઉત્તર-પૂર્વમાં આવેલો લીલોછમ, ડુંગરાળ પ્રદેશ, જ્યાં વાંસ ઊંચા ઊગે છે અને રોજ સવારે ખીણો પર ધુમ્મસ તરે છે. ગામમાં સૌ છુરાને ઓળખતા, કારણ કે તે હંમેશાં કોઈ ને કોઈ રમૂજી ગૂંચમાં ફસાતો.

એક ઉજળી શરદની સવારે છુરા પોતાના ઝૂમ ગયો, ડુંગરના ઢોળાવ પરનું ખેતર જ્યાં ગામલોકો ડાંગર, મકાઈ અને શાકભાજી ઉગાડતા. તે ગીત ગણગણતો ઢોળાવ ચડ્યો, અને કોળાના વેલાનાં મોટાં લીલાં પાન ખસેડ્યાં. પછી તે અટકી ગયો અને મોઢું પહોળું કરીને જોતો જ રહ્યો.

ત્યાં, ખેતરની વચ્ચે, તેણે ક્યારેય ન જોયું હોય એવું સૌથી મોટું કોળું પડ્યું હતું. તે ગોળ, નારંગી અને ચમકતું હતું, અને સૂતેલી ભેંસ જેટલું મોટું હતું. "વાહ!" છુરાએ તાળી પાડીને બૂમ પાડી. "આ તો બધાં કોળાંનો રાજા છે! હું તેને ઘરે લઈ જઈશ અને આખા ગામ માટે જમણ રાંધીશ."

તે નીચે નમ્યો, કોળાની આસપાસ હાથ વીંટાળ્યા અને ખેંચ્યું. તે હલ્યું નહીં. તેણે પાછળથી ધક્કો માર્યો. તે થોડું ડગમગ્યું અને પાછું ગબડી આવ્યું. તેણે તેને પીઠ પર ઊંચકવાની કોશિશ કરી, અને તે પોચી માટીમાં ધબ દઈને બેસી પડ્યો. લાલ ગાલવાળાં નાનાં ભૂરાં પંખી, બુલબુલની જોડી, ડાળ પરથી જાણે હસતી હોય એમ ચીં ચીં કરવા લાગી.

ત્યાં જ તેનો મોટો ભાઈ નહૈયા કેડી પર ચાલતો આવ્યો. નહૈયા હોશિયાર અને ચપળ હતો, અને છુરાની મજાક કરવી તેને ગમતી, પણ તે તેની કાળજી પણ રાખતો. "છુરા!" તેણે બૂમ પાડી. "એ કોળા માટે મદદ જોઈએ છે?"

છુરાએ છાતી ફુલાવી. "ના, ના," તેણે કહ્યું. "હું બળવાન છું. હું એકલો જ તેને ઊંચકી શકું છું." નહૈયાએ સ્મિત સાથે ખભા ઉલાળ્યા અને સીટી વગાડતો આગળ ચાલ્યો ગયો.

તેથી છુરાએ ફરી કોશિશ કરી. તેણે કોળાની આસપાસ પોતાનું કપડું બાંધ્યું અને ગાડાની જેમ ખેંચવા લાગ્યો. તેણે ઢોળાવ પરથી ગબડાવવાની કોશિશ કરી, પણ તે ખોટી દિશામાં ગબડ્યું અને વાંસના ઝુંડ સાથે અથડાયું. તે વિચારવા માટે તેના પર બેઠો, અને તે એટલું ડોલ્યું કે તે સરકીને નીચે પડી ગયો. બપોર સુધીમાં તે ગરમ અને થાકેલો હતો, અને કોળું ફક્ત થોડાં ડગલાં જ ખસ્યું હતું.

છુરા એક ઝાડના છાંયે બેઠો અને ચહેરો લૂછ્યો. તેણે કોળા સામે જોયું, અને કોળું જાણે તેની સામે જોતું હતું. "તું એક માણસ માટે બહુ મોટું છે," તેણે ધીમેથી કહ્યું. "અને હું મારા પોતાના ભલા માટે બહુ અભિમાની છું." તે પોતાના પર જ હસવા લાગ્યો, એવું લાંબું, આનંદભર્યું હાસ્ય કે બુલબુલ ફફડી ઊડ્યાં.

છુરા પોતાના પર હસ્યો, અને પછી તેણે મદદ માગી. તે ઊભો થયો અને ઢોળાવ ઊતરીને ગામમાં ગયો. તેણે નહૈયાનું બારણું ખખડાવ્યું, અને પડોશીઓનાં બારણાં પણ. "મિત્રો," તેણે માથું ખંજવાળતાં કહ્યું, "મને ભેંસ જેટલું મોટું કોળું મળ્યું છે, અને હું એકલો તેને ઊંચકી શકતો નથી. તમે મારી મદદ કરશો?"

મદદ માગવા બદલ કોઈ તેના પર હસ્યું નહીં. તેના બદલે, સૌ આવ્યા. નહૈયા એક લાંબો વાંસ લાવ્યો, અને પડોશીઓ નેતરનાં મજબૂત દોરડાં લાવ્યા. સાથે મળીને તેમણે કોળું વાંસ સાથે બાંધ્યું, અને છ જણે તેને ખભે ઊંચક્યું. તેઓ કામનું ગીત ગાતા હારબંધ ઢોળાવ ઊતર્યા, અને કોળું તેમની વચ્ચે મોટા નારંગી ફાનસની જેમ હળવેથી ઝૂલતું રહ્યું.

એ સાંજે આખું ગામ છુરાના આંગણામાં ભેગું થયું. બહેનોએ મોટાં વાસણોમાં ભાત અને જડીબુટ્ટી સાથે કોળું રાંધ્યું, અને બાળકો તાપણાની આસપાસ નાચ્યાં. દરેક પરિવાર માટે પૂરતું હતું, અને બીજા દિવસ માટે પણ થોડું બચ્યું. છુરા સૌની વચ્ચે બેઠો, પેટ ભરેલું અને હૃદય એથીય વધુ ભરેલું.

"આ કોળું મેં ખાધેલાં બધાં કોળાં કરતાં વધુ મીઠું લાગે છે," તેણે ખુશ થઈને કહ્યું. નહૈયા હસ્યો અને તેની પીઠ થપથપાવી. "એ વધુ મીઠું લાગે છે કારણ કે આપણે તેને સાથે મળીને ઊંચક્યું, નાના ભાઈ," તેણે કહ્યું. ટેકરીઓ ઉપર એક પછી એક તારા નીકળ્યા, અને ગામ શાંત અને ઊંઘરેટું થઈ ગયું.

મારા નાનકડા, મદદ માગવામાં કોઈ શરમ નથી, અને ઘણા હાથ દરેક ભાર હળવો કરે છે. તું હંમેશાં જાણજે કે તું ક્યારેય એકલું નથી.

આગળની વાર્તા વાંચો →તેનાલી રામન અને બિલાડીનું દૂધ

લોકકથા માંથી વધુ

બાળક સાથે વિચારો

આ અઠવાડિયે તમારો થોડો ભાર વહેંચવા તમે કોને કહી શકો?

સંકલ્પ: હું મદદને આવકારું છું, અને હું ક્યારેય એકલી નથી.

પાત્રો

છુરા
— મિઝોરમનો હસમુખો, ભોળો લોકનાયક.
ગામલોકો
— મિલનસાર પડોશીઓ, જે રાજી થઈને મદદ કરે છે.

બોધ

મદદ માગવાથી મોટું કામ સહેલું અને આનંદભર્યું બને છે.

તમારા બાળકને શું કહેવું

મારા નાનકડા, તારે ક્યારેય કંઈ એકલા ઊંચકવું નહીં પડે. હું હંમેશાં તારી મદદ માટે અહીં છું.

મોટાં થાય ત્યારે પૂછજો

છુરા આખરે કોળું ઘરે કેવી રીતે લઈ ગયો?

સ્રોત: મિઝો લોક પરંપરા (છુરાની વાર્તાઓ), મિઝોરમ

આ વાર્તાનો ભાવ દિવસભર સાથે રાખવા ગાયત્રી મંત્રનો જાપ અજમાવો અને ગર્ભાવસ્થા ડાયટ ચાર્ટ વાંચો.

વારંવાર પૂછાતા પ્રશ્નો

છુરા અને મોટું કોળું વાર્તા શું શીખવે છે?

મદદ માગવી એ શક્તિ છે, ખાસ કરીને ગર્ભાવસ્થામાં. બીજાને તમારો ભાર વહેંચવા દેવો એ એવો પાઠ છે જે તમારું બાળક તમારી પાસેથી શીખશે.

બધી ગુજરાતી વાર્તાઓ →

Read in Englishहिन्दी में पढ़ें

કોઈ સગર્ભાને મોકલો