Sikh · તહેવારની વાર્તા
દૌલતાંની પહેલી ઝલક
તલવંડીની દયાળુ વૃદ્ધ દાયણ દૌલતાંને માતા તૃપ્તાના ઘરે બોલાવવામાં આવે છે. તે તેમનો હાથ પકડે છે અને પરોઢ પહેલાં પ્રેમથી બાળકને આવકારવામાં મદદ કરે છે.
વાર્તાની શીખ: દરેક નવા બાળકને પ્રેમ અને અચરજથી આવકારવામાં આવે છે.
આ વાર્તામાં
- પાત્રો
- દૌલતાં, માતા તૃપ્તા, બાળ નાનક, બેબે નાનકી
- સ્રોત ગ્રંથ
- જનમસાખી
- વાંચન સમય
- 4 મિનિટ (મોટેથી વાંચતાં)
3 મિનિટ વાંચન · ગર્ભાવસ્થા અને 3–8 વર્ષનાં બાળકો
સ્રોત: જનમસાખી · પરંપરાગત પુનઃકથન
આ વાર્તા પાછળ
શીખ જનમસાખીઓ, એટલે કે ગુરુ નાનકની પરંપરાગત જીવનકથાઓ, તલવંડી (આજનું નનકાના સાહિબ)ની દાયણ દૌલતાંને તેમને સૌથી પહેલાં જોનાર તરીકે યાદ કરે છે, અને તેમના જન્મની યાદમાં કારતકની પૂનમે ગુરપુરબ ઊજવાય છે. મોટા ભાગની કથાઓમાં તેનો ઉલ્લેખ ટૂંકો જ હોય છે; આ કથા આખી વાર્તા તેની આંખો અને હાથ દ્વારા ખોલે છે, માતા તૃપ્તાનો હાથ પકડવાથી લઈને નવજાતના શાંત, જાણકાર સ્મિત સુધી, જેની વાત કહેવા તે ગામમાં દોડી જાય છે. ખાટલા પર સૂતી બહેન નાનકી ઘરગથ્થુ હૂંફ ઉમેરે છે. પ્રેમથી આવકારાતા જન્મના આ કોમળ ચિત્ર કરતાં ગર્ભાવસ્થાના મહિનાઓની વધુ નજીક લાગે એવી વાર્તાઓ ઓછી છે.
બાળ નાનકની દૌલતાંને મળેલી આનંદભરી પહેલી ઝલક નવજાતના આગમનના અચરજને ઊજવે છે. પોતાના બાળકની પહેલી નજરનું સપનું જોતી માતા માટે આ એક હૂંફાળી ગુરપુરબ વાર્તા છે.
એ એક સમજદાર, જાણકાર સ્મિત હતું, જાણે કોઈ મોટો માણસ જૂના મિત્રને મળતો હોય.
દૌલતાં એક દયાળુ વૃદ્ધ દાયણ હતી, તેના ચાંદી જેવા સફેદ વાળ, મજબૂત પણ કોમળ હાથ અને એવું હાસ્ય કે આખો ઓરડો ભરાઈ જાય. તે પંજાબની ધરતી પર, ઘઉંનાં ખેતરો વચ્ચે આવેલા તલવંડી ગામમાં રહેતી, અને ગામના લગભગ દરેક બાળકને દુનિયામાં આવકારવામાં તેણે મદદ કરી હતી. સૌ તેને પ્રેમ કરતા, અને દરેક બાળક તેનું હૂંફાળું, કરચલીવાળું સ્મિત ઓળખતું.
એક પાનખરમાં તેના બારણે એક સંદેશો આવ્યો. ગામના હિસાબનીશ મહેતા કાલુનાં પત્ની માતા તૃપ્તાને જલદી બાળક આવવાનું હતું. માતા તૃપ્તા એક કોમળ, આનંદી સ્ત્રી હતાં, જે ઘણી વાર ગામનાં બાળકોને મીઠાઈ વહેંચતાં. તેમને પહેલેથી એક નાની દીકરી હતી, નાનકી, ચમકતી આંખો અને બે લાંબા ચોટલાવાળી. દૌલતાંએ વચન આપ્યું કે જ્યારે પણ જરૂર પડે, તે આવી જશે.
કારતક મહિનાની પૂનમની રાત હતી, અને આકાશ સ્વચ્છ અને રૂપેરી હતું. ખેતરો શાંત હતાં, અને ઘરોમાં તેલના દીવા ધીમે ધીમે ટમટમતા હતા. મોડી રાતે દૌલતાંના બારણે ટકોરા પડ્યા. "માતા તૃપ્તા તમને બોલાવે છે," એક પાડોશીએ કહ્યું. દૌલતાંએ ખભે શાલ ઓઢી અને ચાંદનીવાળી ગલીઓમાંથી ઉતાવળે ચાલી.
તે ઘરે પહોંચી ત્યારે મહેતા કાલુ આંગણામાં ધીમે ધીમે આંટા મારતા રાહ જોતા હતા, અને નાની નાનકી ખાટલા પર ઘસઘસાટ સૂતી હતી. દૌલતાં અંદર ગઈ, હાથ ધોયા અને માતા તૃપ્તા પાસે બેસી, તેમનો હાથ પકડીને ધીમેથી વાત કરવા લાગી. "બધું બરાબર છે," તેણે હિંમત આપતા અવાજે કહ્યું. "જલદી તમે તમારા નાનકડાને હાથમાં લેશો."
પરોઢ થવાની થોડી વાર પહેલાં બાળક આવ્યું. દૌલતાંએ તેને પ્રેમથી ઊંચક્યું અને નરમ સુતરાઉ કપડામાં વીંટાળ્યું. પછીથી તેણે કહ્યું કે એ ક્ષણે આખો ઓરડો જાણે ઝળહળી ઊઠ્યો, જાણે દીવો જાતે જ વધુ તેજસ્વી થઈ ગયો હોય. બહારની ચાંદની કરતાંય કોમળ એક મીઠી શાંતિ હવામાં ફેલાઈ ગઈ, અને દૌલતાંનું દિલ એકદમ સ્થિર થઈ ગયું.
તેણે પોતાના હાથમાંના નાનકડા છોકરા તરફ જોયું. તેણે પકડેલાં બીજાં બાળકોની જેમ તે રડ્યો નહીં. તેના બદલે, તેણે આંખો ખોલી અને સીધું તેની સામે જોયું, શાંત અને તેજસ્વી. પછી એક અદ્ભુત વાત બની. બાળકે સ્મિત કર્યું. એ નાનું, ઊંઘરેટું બાળ-સ્મિત નહોતું. એ એક સમજદાર, જાણકાર સ્મિત હતું, જાણે કોઈ મોટો માણસ જૂના મિત્રને મળતો હોય.
દૌલતાંએ પોતાના લાંબા જીવનમાં સેંકડો બાળકોને હાથમાં લીધાં હતાં, પણ આવું ક્યારેય નહોતું જોયું. તેના ગાલ પર આનંદનાં આંસુ વહેવા લાગ્યાં. તે બાળકને સંભાળીને માતા તૃપ્તા પાસે લઈ ગઈ અને તેને માના હાથમાં મૂક્યું. "માતાજી," તેણે ધીમેથી કહ્યું, "મેં કેટલાંય બાળકોને આવકાર્યાં છે, પણ આના જેવું ક્યારેય નહીં. તેણે મારી સામે મોટા માણસની જેમ સ્મિત કર્યું, શાંતિથી ભરપૂર."
માતા તૃપ્તાએ દીકરાને છાતીએ ચાંપ્યો અને તેના ચહેરા સામે જોયું. તેમણે એ જ શાંત, તેજસ્વી આંખો જોઈ અને તેમનું દિલ પ્રેમથી ભરાઈ ગયું. "તે એક ભેટ છે," તેમણે ધીમેથી કહ્યું. મહેતા કાલુ અંદર આવ્યા અને અચરજથી પોતાના દીકરા સામે જોઈ રહ્યા. બાળકે નાનું બગાસું ખાધું અને પોતાની નાનકડી આંગળીઓ માના અંગૂઠાની આસપાસ વીંટાળી.
તલવંડી પર સૂરજ ઊગ્યો ત્યારે દૌલતાં ગલીઓમાં નીકળી અને જે મળે તેને વાત કહી. "મહેતા કાલુના ઘરે એક ધન્ય બાળકનો જન્મ થયો છે," તેણે ચમકતા ચહેરે કહ્યું. "તેણે મારી સામે મોટા માણસની જેમ સ્મિત કર્યું!" થોડી વારમાં પાડોશીઓ મીઠાઈ અને ફૂલો લઈને આવ્યા. નાનકી જાગી અને પોતાના નાના ભાઈને જોવા દોડી, ખુશીથી તાળીઓ પાડતી.
પરિવારે બાળકનું નામ નાનક રાખ્યું. જેમ જેમ તે મોટો થયો, તે હંમેશાં કોમળ, વિચારશીલ અને દયાળુ રહ્યો. તે ભૂખ્યાંને પોતાનું ભોજન વહેંચતો, સૌની સાથે નરમાશથી બોલતો અને ઝાડ નીચે શાંતિથી બેસીને બધું સર્જનાર એક પરમાત્મા વિશે વિચારવું તેને ગમતું. નાનકી તેને ખૂબ વહાલ કરતી, અને તે પણ હંમેશાં તેને વહાલ કરતો.
ઘણાં વર્ષો પછી નાનક ગુરુ નાનક બન્યા, એક મહાન ગુરુ જેમણે લોકોને ભગવાનને યાદ કરવાનું, પ્રામાણિકતાથી કામ કરવાનું અને બીજા સાથે વહેંચવાનું શીખવ્યું. આખા પંજાબ અને તેનાથીય દૂરથી લોકો તેમનાં પ્રેમ અને શાંતિનાં ગીતો સાંભળવા આવતા. દર વર્ષે, કારતકની પૂનમે, લોકો તેમનો જન્મદિવસ, ગુરુ નાનક ગુરપુરબ, પ્રાર્થના, ભજન અને સૌને માટે મફત ભોજન સાથે ઊજવે છે.
વૃદ્ધ દૌલતાં એ રાત ક્યારેય ન ભૂલી. જ્યારે પણ તે તડકામાં બેસીને રેંટિયો કાંતતી, ત્યારે ઝળહળતો ઓરડો અને મોટા માણસની જેમ સ્મિત કરનાર નાનકડું બાળક યાદ કરીને મનમાં હસતી. અને એ પહેલી સવારે, પૂનમનો ચાંદ ઝાંખો થયો અને ખેતરો પર સોનેરી સૂરજ ઊગ્યો ત્યારે, બાળ નાનક માના હાથમાં શાંતિથી સૂતો હતો.
નાનકડા, જ્યારે તું આવીશ, ત્યારે કોમળ હાથ તને ઝીલશે અને પ્રેમાળ આંખો તને આવકારશે, અને તારું પહેલું સ્મિત અમારાં દિલને પ્રકાશથી ભરી દેશે.
શીખ માંથી વધુ
બાળક સાથે વિચારો
જ્યારે તમારું બાળક પહેલી વાર તમારી આંખોમાં જોશે, ત્યારે તમને કેવું લાગશે એવી તમે કલ્પના કરો છો?
સંકલ્પ: હું મારા બાળકને કોમળ હાથ અને પ્રકાશથી ભરેલા દિલથી આવકારીશ.
પાત્રો
- દૌલતાં
- — દરેક બાળકને આવકારતી એક કોમળ દાયણ.
- માતા તૃપ્તા
- — નાનકની પ્રેમાળ માતા.
- બાળ નાનક
- — સમજદાર, ચમકતા સ્મિતવાળું નવજાત બાળક.
- બેબે નાનકી
- — તેની મોટી બહેન, ખાટલા પર સૂતી.
બોધ
દરેક નવા બાળકને પ્રેમ અને અચરજથી આવકારવામાં આવે છે.
તમારા બાળકને શું કહેવું
નાનકડા, પ્રેમાળ હાથ તને આવકારવા રાહ જુએ છે. બધું બરાબર છે; જલદી હું તને હાથમાં લઈશ.
મોટાં થાય ત્યારે પૂછજો
દૌલતાંએ બાળ નાનકના સ્મિત વિશે શું કહ્યું?
સ્રોત: તલવંડીમાં ગુરુ નાનકના જન્મની શીખ જનમસાખી પરંપરા
આ વાર્તાનો ભાવ દિવસભર સાથે રાખવા થોડી મિનિટ ધ્યાન અને શ્વાસ અજમાવો અને ગર્ભાવસ્થા ડાયટ ચાર્ટ વાંચો.
સંબંધિત વાર્તાઓ
- બાળ નાનક અને નાગની છાયા · દિવસ 251
મળતી આવતી વાર્તા
ગુરુ નાનકના બાળપણના આ બે વહાલા જનમસાખી પ્રસંગો એવું બાળક બતાવે છે જેના ઈશ્વર પરના શાંત ભરોસાનો જવાબ આખી સૃષ્ટિ કાળજીથી આપે છે. તે માતાને ભરોસો રાખવા આમંત્રે છે કે તેના બાળકને પણ સહારો મળશે, અને શાંત, પ્રાર્થનામય હૃદય ભેટ છે, ખામી નહીં.
વારંવાર પૂછાતા પ્રશ્નો
દૌલતાંની પહેલી ઝલક વાર્તા શું શીખવે છે?
બાળ નાનકની દૌલતાંને મળેલી આનંદભરી પહેલી ઝલક નવજાતના આગમનના અચરજને ઊજવે છે. પોતાના બાળકની પહેલી નજરનું સપનું જોતી માતા માટે આ એક હૂંફાળી ગુરપુરબ વાર્તા છે.