World · વાર્તા સંગ્રહ
હીરા અને દેડકાં
એક કોમળ નાની દીકરી રોજ જંગલના ઝરણેથી પાણી ભરી લાવે છે. તે પ્રેમથી એક વૃદ્ધ સ્ત્રીને પાણી પાય છે, જે ખરેખર એક પરી છે.
વાર્તાની શીખ: પ્રેમાળ શબ્દો રત્નો કરતાં વધુ કીમતી છે.
આ વાર્તામાં
- પાત્રો
- નાની દીકરી, પરી, મોટી દીકરી
- સ્રોત ગ્રંથ
- શાર્લ પેરો, 'લે ફે' (1697)
- વાંચન સમય
- 4 મિનિટ (મોટેથી વાંચતાં)
3 મિનિટ વાંચન · ગર્ભાવસ્થા અને 3–8 વર્ષનાં બાળકો
સ્રોત: વિશ્વ પરંપરાની વાર્તા
આ વાર્તા પાછળ
શાર્લ પેરોએ આ કથા 1697માં પોતાના જૂના સમયની વાર્તાઓના સંગ્રહમાં "લે ફે" (પરીઓ) નામે પ્રકાશિત કરી, એ જ પુસ્તક જેણે દુનિયાને સિન્ડ્રેલા અને પસ ઇન બૂટ્સ આપ્યાં; અંગ્રેજીમાં તે સામાન્ય રીતે "ડાયમંડ્સ ઍન્ડ ટોડ્સ" કહેવાય છે. દયાળુ અને નિર્દય બહેનોની આવી કથાઓ યુરોપ અને એશિયામાં ઘણે છે, પણ પેરોની કથામાં એક યાદગાર વળાંક છે: ઇનામ અને બોધપાઠ બંને છોકરીઓના પોતાના શબ્દો દ્વારા આવે છે, એક માટે ફૂલો અને રત્નો, બીજી માટે કૂદતાં દેડકાં. આ નરમ રૂપાંતર તેને હળવું રાખે છે અને દયાને સૌથી સાચા ખજાના તરીકે ઓળખીને સાદો અંત આપે છે. બાળકના શબ્દો "ફૂલોની જેમ ખરે" એવી આશા ગર્ભાવસ્થામાં ધીમેથી કહેવા જેવી મીઠી શુભેચ્છા છે.
પેરોની આ કથા બતાવે છે કે આપણે જે રીતે બોલીએ છીએ અને બીજાની સેવા કરીએ છીએ તે નક્કી કરે છે કે આપણે દુનિયામાં શું લાવીએ છીએ. અજાણી વ્યક્તિ પ્રત્યેની સાદી દયા છોકરીનો કાયમી ખજાનો બને છે.
હા, આખા દિલથી, માજી.
એક વખતની વાત છે, એક માતાને બે દીકરીઓ હતી.
મોટી દીકરી પોતાની મા જેવી જ અભિમાની અને કડવાબોલી હતી. નાની કોમળ, મીઠી અને વિનયી હતી, અને સવાર જેવી સુંદર હતી.
મા મોટીને વધુ ચાહતી, કારણ કે બંને સરખાં હતાં. ઘરનું મોટા ભાગનું કામ નાની છોકરી કરતી, અને એક પણ ફરિયાદ વિના કરતી.
દિવસમાં બે વાર તે ઘર માટે પાણી ભરવા માટીની મોટી ગાગર લઈને જંગલના એક ઝરણા સુધી લાંબો રસ્તો ચાલીને જતી.
રસ્તો ઊંચાં વૃક્ષો નીચેથી જતો, જ્યાં અજવાળું લીલું અને સોનેરી પડતું, અને નાનાં પક્ષીઓ હંસરાજના છોડ વચ્ચે ઠેકડા મારતાં. ચાલતાં ચાલતાં છોકરીને તેમને સાંભળવું ગમતું.
એક દિવસ, તે ગાગર ભરતી હતી ત્યારે, એક ગરીબ વૃદ્ધ સ્ત્રી ધીમે ધીમે ઝરણા પાસે આવી. તે લાકડીના ટેકે ચાલતી હતી અને તેનો અવાજ નરમ અને થાકેલો હતો.
"દીકરી," વૃદ્ધ સ્ત્રીએ કહ્યું, "મને થોડું પાણી પીવડાવીશ?"
"હા, આખા દિલથી, માજી." છોકરીએ કહ્યું. તેણે ગાગર ધોઈ, ઝરણાના સૌથી નિર્મળ ભાગમાંથી ભરી, અને ઊંચી પકડી રાખી જેથી વૃદ્ધ સ્ત્રી આરામથી પી શકે.
વૃદ્ધ સ્ત્રીએ પાણી પી લીધું ત્યારે તે હસી. હકીકતમાં, તે કોઈ ગરીબ વૃદ્ધ સ્ત્રી નહોતી. તે એક પરી હતી, જે જોવા આવી હતી કે છોકરી ખરેખર કેટલી દયાળુ છે.
"તું એટલી સારી અને એટલી વિનયી છે," પરીએ કહ્યું, "કે હું તને એક ભેટ આપીશ. તું બોલે તે દરેક શબ્દ સાથે તારા હોઠમાંથી એક ફૂલ કે એક કીમતી રત્ન ખરશે."
છોકરીએ શરમાઈને આભાર માન્યો, ગાગર ઉપાડી, અને વૃક્ષો વચ્ચેથી ઘરે ચાલી. તેની ઉપર પક્ષીઓ ગાતાં હતાં, છોડ તેની પગની ઘૂંટીને અડતા હતા, અને તેનું હૃદય હૂંફાળું અને ભરેલું લાગતું હતું, જોકે હજી તેને કારણ ખબર નહોતી.
ઘરે પહોંચી ત્યારે માએ મોડું થવા બદલ તેને ઠપકો આપ્યો.
"મા, મને માફ કર," છોકરીએ કહ્યું, "આટલું મોડું કરવા બદલ." અને તે બોલી ત્યારે તેના હોઠમાંથી હળવેથી બે ગુલાબ, બે મોતી અને બે ચમકતા હીરા ખર્યા.
મા તાકી રહી. "આ શું છે? મારી દીકરી!" પહેલી વાર તેણે તેને આટલા પ્રેમથી બોલાવી હતી.
છોકરીએ ઝરણા પાસે જે બન્યું હતું તે બધું સીધું સાદું કહ્યું, અને તે બોલતી ગઈ તેમ ફૂલો અને રત્નોનું એક નાનું ઝરણું જમીન પર ગબડતું ગયું.
માને મોટી દીકરી માટે પણ એ જ ભેટ જોઈતી હતી. "ઝરણે જા," તેણે તેને કહ્યું. "કોઈ ગરીબ સ્ત્રી પાણી માગે, તો તેને સરસ રીતે આપજે."
મોટી બહેન બબડી, પણ ઘરનો સૌથી સારો ચાંદીનો કૂજો લઈને ગઈ.
ઝરણા પાસે, આ વખતે, કીમતી વસ્ત્રોમાં એક ભવ્ય સ્ત્રી દેખાઈ. એ એ જ પરી હતી, આ બહેનની પણ કસોટી કરવા નવું રૂપ લઈને આવી હતી. તેણે પાણી માગ્યું.
"હું આટલે દૂર તમને પાણી પાવા આવી છું?" મોટી બહેને તોછડાઈથી કહ્યું. "જોઈએ તો જાતે ઝરણામાંથી પી લો."
"તું બહુ વિનયી નથી," પરીએ શાંતિથી કહ્યું. "તો આ રહી તારી ભેટ. તું બોલે તે દરેક શબ્દ સાથે તારા હોઠમાંથી એક દેડકું કૂદી પડશે."
અને એમ જ થયું. ઘરે પહોંચીને તેણે ફરિયાદ શરૂ કરી ત્યારે, ડ્રાઉં ડ્રાઉં કરતાં બે નાનાં દેડકાં અને બે મેંઢકાં કૂદી પડ્યાં.
મા ગુસ્સે થઈ અને નાની છોકરીને દોષ દીધો, અને કોમળ છોકરી ઝઘડો ન થાય એટલે ચૂપચાપ જંગલમાં ચાલી ગઈ.
ત્યાં શિકાર પરથી ઘરે પાછા ફરતા એક રાજકુમારે તેને એક વૃક્ષ નીચે આરામ કરતી જોઈ. તેણે પૂછ્યું કે તે એકલી કેમ છે, અને તે કહેતી ગઈ તેમ તેની આસપાસ નરમ વરસાદની જેમ મોતી અને ફૂલો ખરતાં ગયાં.
રાજકુમારે જોયું કે તેની દયા કોઈ પણ ખજાના કરતાં વધુ મૂલ્યવાન હતી. તે તેને પોતાના પિતાના મહેલે લઈ ગયો, અને સમય જતાં બંનેનાં લગ્ન થયાં અને તેઓ સુખેથી રહ્યાં.
અને મોટી બહેન વિશે લોકો કહે છે કે આખરે તે શીખી કે મીઠા શબ્દો મીઠી વસ્તુઓ લાવે છે, અને કડવા શબ્દો ફક્ત ડ્રાઉં ડ્રાઉં લાવે છે.
શાંતિથી સૂઈ જા, નાનકડા. તું બોલે તે દરેક શબ્દ તારા વહાલાંઓ પર ફૂલોની જેમ ખરે.
વિશ્વ માંથી વધુ
બાળક સાથે વિચારો
તમે ઇચ્છો છો કે તમારું બાળક રોજ તમારી પાસેથી કયા પ્રેમાળ શબ્દો સાંભળે?
સંકલ્પ: મારા શબ્દો કોમળ છે, અને કોમળતા મારી પાસે પાછી આવે છે.
આશીર્વાદ: તારા હોઠ પર હંમેશાં દયા રહે, અને તું જ્યાં જાય ત્યાં દયા ખીલી ઊઠે.
પાત્રો
- નાની દીકરી
- — દયાળુ છોકરી, જેના કોમળ શબ્દો ફૂલો બનીને ખીલે છે.
- પરી
- — વેશ બદલીને આવેલી મહેમાન, જે દયાળુ હૃદયને ઇનામ આપે છે.
- મોટી દીકરી
- — અભિમાની બહેન, જેને હજી દયા શીખવાની બાકી છે.
બોધ
પ્રેમાળ શબ્દો રત્નો કરતાં વધુ કીમતી છે.
તમારા બાળકને શું કહેવું
મારા નાનકડા, તું બોલે તે દરેક શબ્દ ફૂલ જેવો કોમળ અને મીઠો હોય.
મોટાં થાય ત્યારે પૂછજો
દયાળુ છોકરી બોલી ત્યારે તેના હોઠમાંથી શું ખર્યું?
સ્રોત: શાર્લ પેરો, 'લે ફે' (1697)
આ વાર્તાનો ભાવ દિવસભર સાથે રાખવા ગર્ભ સંવાદ — બાળક સાથે વાતો અજમાવો અને ગર્ભાવસ્થા ડાયટ ચાર્ટ વાંચો.
સંબંધિત વાર્તાઓ
- પ્રેમથી બોલાવેલો બળદ · દિવસ 190
એ જ મૂલ્ય
નંદીવિશાલ જાતકની પરંપરા કહે છે કે દયાળુ વાણી શક્તિ આપે છે, જ્યારે કઠોર શબ્દો તે છીનવી લે છે. માતાની શાંતિ પરનાં સંશોધનો સૂચવે છે કે પોતાની સાથે નરમ વાત અને ઘરમાં દયાળુ શબ્દો માતાને વધુ સક્ષમ અને શાંત અનુભવવામાં મદદ કરી શકે છે.
વારંવાર પૂછાતા પ્રશ્નો
હીરા અને દેડકાં વાર્તા શું શીખવે છે?
પેરોની આ કથા બતાવે છે કે આપણે જે રીતે બોલીએ છીએ અને બીજાની સેવા કરીએ છીએ તે નક્કી કરે છે કે આપણે દુનિયામાં શું લાવીએ છીએ. અજાણી વ્યક્તિ પ્રત્યેની સાદી દયા છોકરીનો કાયમી ખજાનો બને છે.