Krishna Leela · दिवस 69 · आठवडा 10
कृष्ण आणि छोटं वासरू
कृष्ण आणि त्याचे मित्र गायींना यमुनेकाठच्या कुरणात घेऊन जातात. पांढरा तारा असलेलं एक इवलंसं वासरू भटकत दूर जातं आणि त्याला आपली आई सापडत नाही.
गोष्टीचे तात्पर्य: आपल्यावर प्रेम करणारं कोणी, आपण हाक मारली की नक्की येतं.
या गोष्टीत
- पात्रे
- कृष्ण, छोटं वासरू, कपिला
- मूळ ग्रंथ
- भागवत पुराण
- वाचनाचा वेळ
- 4 मिनिटे (मोठ्याने वाचताना)
दिवस 69 एका नजरेत
- आठवडा
- आठवडा 10 · ७ पैकी दिवस 6
- तिमाही
- तिमाही 1
- या आठवड्यात बाळ
- आठवडा 10: बाळाची वाढ
- आजची गोष्ट
- कृष्ण आणि छोटं वासरू
- गर्भसंवाद
- या आठवड्यात बाळाशी बोला
परंपरेत कृष्णाला गोपाळ, गायी-वासरांचा प्रेमळ रक्षक मानलं जातं, आणि वृंदावनाच्या कथा त्याच्या मायेने भरलेल्या आहेत. आईच्या मनःशांतीवरील अभ्यास सुचवतात की भीतीला संथ, शांत सोबतीने सामोरं गेल्याने घाबरलेल्याला आणि मदत करणाऱ्यालाही आधार मिळतो.
"कोणी घाबरलं असेल, तेव्हा सगळ्यात प्रेमळ गोष्ट म्हणजे त्याच्याजवळ शांत राहणं."
गोठ्यात गायी हंबरत होत्या, कदंबाच्या झाडांवर पक्षी गात होते, आणि छोटा कृष्ण बासरी वाजवत आपल्या मित्रांसोबत गायींना यमुनेकाठच्या हिरव्या कुरणांकडे नेत होता. वृंदावनात सकाळ नेहमी संगीताने सुरू व्हायची.
प्रत्येक गोपाळ आपल्या गायींना नावाने ओळखायचा. दुधासारखी पांढरी गौरी होती. पावसाळी ढगासारखी काळी श्यामा होती. आणि कपिला होती, एक सौम्य तपकिरी गाय, जिला नुकतंच कपाळावर पांढरा तारा असलेलं एक इवलंसं वासरू झालं होतं.
ते छोटं वासरू काही दिवसांचंच होतं. त्याचे पाय बारीक आणि लटपटणारे होते. त्याचे कान फुलांच्या पाकळ्यांसारखे मऊ होते. ते सगळीकडे आईच्या मागे मागे जायचं, आपलं नाक तिच्या कुशीला लावायचं आणि आपली छोटीशी शेपटी हलवायचं.
त्या सकाळी कळप नेहमीपेक्षा दूर गेला, अशा कुरणात जिथे गवत गोड होतं आणि रानफुलांमध्ये मधमाश्या गुणगुणत होत्या. मुलं झाडांखाली धावली, हसली आणि खेळली. गायी आनंदाने चरत, हळूहळू एका गवताच्या पट्ट्यावरून दुसऱ्यावर जात होत्या.
पण छोटं वासरू कुतूहलाने भरलं होतं. त्याला केशरी पंखांचं एक फुलपाखरू दिसलं, आणि ते त्याच्या मागे दुडदुडत गेलं. त्याला एक बेडूक लव्हाळ्यात उडी मारताना दिसला, आणि ते त्याच्याही मागे गेलं. मग त्याला पिवळ्या फुलांचा एक उजळ ताटवा दिसला, आणि ते त्यांचा वास घ्यायला थांबलं.
त्याने वर पाहिलं, तर आई तिथे नव्हती.
भोवती सगळीकडे उंच लव्हाळी आणि अनोळखी झाडं होती. त्याला कळप दिसत नव्हता. आईचा आवाज ऐकू येत नव्हता. त्याचे इवलेसे पाय थरथरू लागले. त्याने एक बारीक, उंच हाक मारली.
"हंऽऽऽ!"
खूप दूर, खेळाच्या मध्येच, कृष्ण अचानक थांबला. त्याने मान वाकवली आणि कान देऊन ऐकलं. नीट लक्ष देऊन ऐकलं की ज्यांना आपली गरज आहे त्यांची हाक ऐकू येते.
"काय झालं, कान्हा?" त्याचा मित्र सुबल याने विचारलं.
"कोणीतरी हाक मारतंय," कृष्ण म्हणाला. "कोणीतरी छोटं."
बाकीच्या मुलांनी ऐकलं, पण त्यांना फक्त वारा आणि मधमाश्यांचा आवाज ऐकू आला. कृष्ण तर आधीच लव्हाळ्यांकडे चालू लागला होता, त्याचं पिवळं वस्त्र मागे फडफडत होतं.
त्याला ते छोटं वासरू उंच गवतात उभं दिसलं, डोळे विस्फारलेले, अंग थरथरत होतं. कृष्णाला पाहताच ते अजूनही घाबरून मागे सरकलं.
कृष्ण धावत पुढे गेला नाही. त्याने ते पकडलं नाही की तो ओरडला नाही. तो हळूच गवतात गुडघ्यांवर बसला, म्हणजे तो वासराएवढ्याच उंचीचा झाला. त्याने आपला उघडा तळहात पुढे केला, आणि वाट बघत राहिला.
मग तो बासरी वाजवू लागला. अगदी हळुवार. फक्त काही खालचे, कोमल सूर, अंगाईसारखे.
वासराचे कान त्या आवाजाकडे वळले. त्याचं थरथरणं कमी झालं. त्याने एक पाऊल टाकलं, मग दुसरं, आणि शेवटी आपलं ओलं नाक कृष्णाच्या उघड्या तळहातात खुपसलं.
कृष्ण हळूच हसला आणि त्याच्या मऊ मानेवरून हात फिरवला. "आलास तू, छोट्या," तो हळुवारपणे म्हणाला. "तू हरवला नाहीस. तू फक्त घरापासून थोडा दूर आला आहेस, आणि घर काही दूर नाहीच."
तो उठला आणि बासरी वाजवतच चालू लागला, आणि वासरू अगदी त्याच्या शेजारी शेजारी चालत आलं.
तोपर्यंत त्याचे मित्र धावत आले होते. "कान्हा, तू इतका हळू का चालतोयस?" त्यांनी विचारलं. "आपण त्याला उचलून घेऊ आणि क्षणात परत जाऊ."
"ते आधीच घाबरलं आहे," कृष्ण म्हणाला. "आपण घाई केली तर ते आणखी घाबरेल. कोणी घाबरलं असेल, तेव्हा सगळ्यात प्रेमळ गोष्ट म्हणजे त्याच्याजवळ शांत राहणं. घाईपेक्षा हळुवारपणाच जास्त धीर देतो."
म्हणून मुलंही हळू चालली. कोणी ओरडलं नाही. कोणी धावलं नाही. वासराच्या छोट्या पावलांच्या गतीने ते कुरणातून चालत गेले.
कुरणाच्या कडेला, कपिला ही तपकिरी गाय सगळीकडे बघत काळजीने हंबरत होती. आपलं वासरू दिसताच तिने एक खोल, आनंदी हाक दिली. वासरू आपल्या लटपटत्या पायांनी शेवटची काही पावलं धावत गेलं आणि तिच्या कुशीला बिलगलं. कपिलाने पुन्हा पुन्हा त्याचं डोकं चाटलं, आणि वासराने डोळे मिटून तिच्या उबेत अंग टेकवलं.
मुलं उभी राहून हसत बघत राहिली.
"बघा, आईजवळ आल्यावर ते किती लवकर आपली भीती विसरलं," सुबल म्हणाला.
कृष्णाने मान डोलावली. "आईची जवळीक हीच सगळ्यात सुरक्षित जागा असते," तो म्हणाला. "पण आपण परतीची वाट शोधेपर्यंत, एखादा प्रेमळ आणि धीराचा मित्र आपल्याला सावरू शकतो."
त्या संध्याकाळी, कळप सोनेरी धुळीच्या ढगात घरी परतत असताना, कृष्ण कपिला आणि तिच्या वासराशेजारी चालत होता. वासरू आता अजिबात न घाबरता उड्या मारत आणि खेळत होतं.
आणि जेव्हा यशोदा आपल्या मुलाचं स्वागत करायला दारापाशी आली, तेव्हा कृष्ण अगदी त्या छोट्या वासरासारखाच धावत तिच्या कुशीत शिरला, आणि वृंदावनावर सोनेरी धूळ खाली बसत असताना तिने त्याला छातीशी धरलं.
जेव्हा जेव्हा तुला घरापासून दूर वाटेल, माझ्या बाळा, तेव्हा घर कधीच दूर नसेल.
कृष्ण लीला मधील आणखी
3 मिनिटे वाचन · गर्भारपण आणि 3–6 वर्षांची मुले
स्रोत: भागवत पुराण · पारंपरिक पुनर्कथन
या गोष्टीमागे
यमुनेकाठी गोपाळ म्हणून घालवलेल्या कृष्णाच्या बालपणीच्या वृंदावन कथांवरून प्रेरित हे हळुवार पुनर्कथन, कपाळावर पांढरा तारा असलेल्या एका इवल्याशा वासराभोवती फिरतं, जे कपिला या तपकिरी गायीचं नवजात बाळ आहे. कुतूहलामुळे ते एका फुलपाखराच्या, बेडकाच्या आणि पिवळ्या फुलांच्या मागे जातं, आणि आई नजरेआड होते. नाट्यमय सुटकेऐवजी, कृष्ण वासराच्या उंचीएवढा गुडघ्यांवर बसतो, उघडा हात पुढे करतो, बासरीवर हळुवार अंगाई वाजवतो, आणि सगळ्यांनी त्याच्या गतीने घरी चालावं असा आग्रह धरतो. शांत सोबतीवरचा हा भरच या कथेला वेगळं करतो. गर्भावस्थेत, घाबरलेल्या छोट्या जिवाजवळ शांत राहण्याचा तिचा धडा, पालकत्वाच्या सुरुवातीच्या शहाणपणासारखा वाटतो.
कृष्णाच्या बालपणाच्या केंद्रस्थानी गाई आहेत — तो गोपाल आहे, गाईंचा रक्षक, आणि गोविंद, जो त्यांना आनंद देतो. कार्तिक महिन्यातील गोपाष्टमी हा तो दिवस मानला जातो जेव्हा बाल कृष्णाला पहिल्यांदा गाई चरायला नेण्याची जबाबदारी मिळाली, आणि ब्रजमध्ये व अनेक गोशाळांमध्ये त्या सकाळी गाई-वासरांना आंघोळ घालून, सजवून खाऊ घातले जाते. महाराष्ट्र आणि गुजरातमध्ये दिवाळीच्या अगदी आधी साजरी होणारी वसुबारस, म्हणजे गोवत्स द्वादशी, वासरासह गाईचा सन्मान करते, आणि अनेक माता ती आपल्या मुलांच्या कल्याणासाठी पाळतात. नाथद्वाराच्या चित्रांत श्रीनाथजी घंटा आणि रंगवलेल्या शिंगांच्या गाईंनी वेढलेले दिसतात. आपल्या आईला पुन्हा भेटणारे वासरू ही गर्भारपणासाठी सर्वात कोमल प्रतिमांपैकी एक आहे.
बाळासोबत विचार करा
तुम्हाला अनिश्चित वाटतं तेव्हा कोणती गोष्ट तुम्हाला पुन्हा शांत आणि सुरक्षित वाटायला मदत करते?
संकल्प: माझी शांत सोबत माझ्या बाळासाठी एक सुरक्षित आणि प्रेमळ घर आहे.
आशीर्वाद: करुणा तुमच्या मनाला दिशा देवो आणि तुमच्या प्रवासाला ऊब देवो.
पात्रे
- कृष्ण
- — त्याला सगळ्यात छोटी हाकही ऐकू येते.
- छोटं वासरू
- — कपाळावर पांढरा तारा असलेलं एक कुतूहली वासरू.
- कपिला
- — एक सौम्य तपकिरी गाय, वासराची आई.
बोध
आपल्यावर प्रेम करणारं कोणी, आपण हाक मारली की नक्की येतं.
तुमच्या बाळाला काय सांगावे
माझ्या बाळा, तू जेव्हा जेव्हा हाक मारशील, मी तुझ्याकडे येईन.
मोठे झाल्यावर त्यांना विचारा
वासराला मदतीची गरज आहे हे कृष्णाला कसं कळलं?
स्रोत: कृष्णाच्या बालपणीच्या वृंदावन कथांवरून प्रेरित एक हळुवार पुनर्कथन
या गोष्टीचा भाव दिवसभर सोबत ठेवण्यासाठी गर्भ संवाद — बाळाशी गप्पा करून पाहा आणि गर्भावस्थेच्या 10व्या आठवड्याची माहिती वाचा.
संबंधित गोष्टी
- वादळाची भेट · दिवस 22
अशीच गोष्ट
परंपरा सांगते की कृष्ण आणि सुदाम्याची मैत्री आश्रमातल्या दिवसांत छोट्या छोट्या दयाळू कृतींवर आणि सहज माफ करण्यावर उभी राहिली. आईच्या शांततेवरील संशोधन सुचवते की आईभोवतीची उबदार, क्षमाशील नाती तिला अधिक सुरक्षित आणि कमी ताणलेले वाटायला मदत करू शकतात.
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न
कृष्ण आणि छोटं वासरू ही गोष्ट काय शिकवते?
परंपरेत कृष्णाला गोपाळ, गायी-वासरांचा प्रेमळ रक्षक मानलं जातं, आणि वृंदावनाच्या कथा त्याच्या मायेने भरलेल्या आहेत. आईच्या मनःशांतीवरील अभ्यास सुचवतात की भीतीला संथ, शांत सोबतीने सामोरं गेल्याने घाबरलेल्याला आणि मदत करणाऱ्यालाही आधार मिळतो.
कृष्ण आणि छोटं वासरू गर्भारपणाच्या कोणत्या आठवड्यासाठी आहे?
ही गोष्ट गर्भारपणाच्या 10 व्या आठवड्यासाठी आहे, पण तुम्ही ती कोणत्याही आठवड्यात बाळाला ऐकवू शकता.