Ramayana · दिवस 136 · आठवडा 20
राम आणि नदी पार
वनवासाच्या सुरुवातीला राम, सीता आणि लक्ष्मण नावाड्यांचा प्रमुख गुह याला भेटतात. ते मित्र म्हणून एका झाडाखाली विसावतात, आणि पहाटे गुह त्यांना गंगेपार नेतो.
गोष्टीचे तात्पर्य: खरी मैत्री आपल्याला कठीण दिवसांतून पार नेते.
या गोष्टीत
- पात्रे
- गुह, राम, सीता, लक्ष्मण
- मूळ ग्रंथ
- रामायण
- वाचनाचा वेळ
- 4 मिनिटे (मोठ्याने वाचताना)
दिवस 136 एका नजरेत
- आठवडा
- आठवडा 20 · ७ पैकी दिवस 3
- तिमाही
- तिमाही 2
- या आठवड्यात बाळ
- आठवडा 20: बाळाची वाढ
- आजची गोष्ट
- राम आणि नदी पार
- मंत्र
- विष्णुसहस्रनाम
- गर्भसंवाद
- या आठवड्यात बाळाशी बोला
राम आणि नावाड्यांचा प्रमुख गुह यांची मैत्री रामायणात दर्जाचा प्रत्येक फरक ओलांडणारं प्रेमाचं नातं म्हणून सांगितली आहे. आईच्या शांत मनावरच्या अभ्यासानुसार स्थिर मैत्री हा दिलाशाचा खरा स्रोत असतो, आणि परंपरेत गंगामाईला प्रवाशांची रक्षणकर्ती मानलं जातं.
तू आम्हाला नदीपार नेलंस, आणि आमच्या पहिल्या दुःखाच्या दिवसातूनही, तुझ्या दयाळूपणाने.
फळांच्या टोपल्या, मधाची मडकी, मऊ चटया आणि ताजी फुलं हातात भरून घेऊन गुह धावत नदीकाठी आला.
तो गंगेच्या काठावर शृंगवेरपूर इथल्या नावाड्या आणि कोळ्यांच्या एका छोट्या राज्याचा प्रमुख होता. तो बलवान आणि रुंद खांद्यांचा होता, आणि त्याचा चेहरा उन्हाने रापलेला, पण प्रेमळ होता. त्याने ऐकलं होतं की त्याचा जुना मित्र राम आपल्या वनातल्या लांबच्या प्रवासाच्या पहिल्या दिवसांत सीता आणि लक्ष्मणासोबत नदीपाशी आला आहे.
"रामा, माझ्या मित्रा!" तो ओरडला. "आमच्यासोबत राहा. माझ्या छोट्या राज्यावर राज्य कर. माझं जे काही आहे ते सगळं तुझं आहे."
रामाने त्याला प्रेमाने मिठी मारली. "प्रिय गुहा, तुझं प्रेम हीच सर्वात मोठी भेट आहे," तो म्हणाला. "पण मी वचन दिलं आहे की मी वनात साधेपणाने राहीन, फक्त फळं आणि कंदमुळं खाईन आणि झाडांखाली झोपेन. आज रात्री आपण मित्र म्हणून इथे नदीकाठी विसावा घेऊया. उद्या आम्हाला पलीकडे जायला मदत करशील?"
गुहाचे डोळे भरून आले, पण त्याने मान डोलावली.
त्या रात्री राम आणि सीता एका इंगुदीच्या झाडाखाली मऊ गवताच्या बिछान्यावर विसावले. गुह आणि लक्ष्मण झोपले नाहीत. ते एका छोट्या शेकोटीजवळ पहारा देत, हळू आवाजात बोलत बसले.
"हे कसं शक्य आहे," गुह म्हणाला, "की सोन्याच्या महालात झोपणारा राजकुमार आता गवतावर झोपतो?"
लक्ष्मणाने शांतपणे झोपलेल्या आपल्या भावाकडे पाहिलं. "त्याचा चेहरा पाहा," तो म्हणाला. "तो दुःखी नाही. जिथे राम असतो, तिथे शांतता असते. आणि जिथे सीता त्याच्या शेजारी असते, तिथे घर असतं."
नदीवरून हळूहळू सरकणारे तारे गुह पाहत राहिला, आणि त्याला समजलं. जिथे प्रेम असतं, तिथे घर असतं.
सकाळी पाण्यावर पांढऱ्या धुक्याचा पातळ पडदा होता. लव्हाळ्यांत पक्षी जागे होत होते. गुहाने आपली सर्वात चांगली नाव तयार केली. त्याने ती झाडून स्वच्छ केली, बसायच्या जागी ताजी चटई अंथरली, आणि पुढच्या बाजूला झेंडूची फुलं सजवली. त्याचे सर्वात बलवान नावाडी लांब वल्ही घेऊन तयार उभे होते.
राम, सीता आणि लक्ष्मण नावेत बसले. गुहाने स्वतः नाव काठावरून ढकलली आणि सुकाणू धरायला आत चढला.
नाव विशाल, शांत पाण्यावर पुढे सरकली. धुकं विरलं, आणि सूर्याने सगळी नदी सोनेरी करून टाकली. छोटे मासे उड्या मारत होते. पांढऱ्या बगळ्यांची एक जोडी जणू वाट दाखवत असल्यासारखी त्यांच्या शेजारून खालून उडत गेली.
सीता शांत बसून चहूबाजूंची विशाल नदी पाहत होती. मग गंगेच्या मधोमध तिने हात जोडले आणि आईशी बोलावं तसं ती नदीशी बोलली.
"गंगामाई," ती म्हणाली, "तू कितीतरी लोकांना एका काठावरून दुसऱ्या काठावर नेतेस. आता आम्हालाही सुखरूप ने. वनात आमच्यावर लक्ष ठेव. आणि आमची चौदा वर्षं पूर्ण होऊन आम्ही परत येऊ तेव्हा तुझे आभार मानायला मी फुलं आणि दिवे घेऊन तुझ्या काठावर परत येईन."
संपूर्ण प्रवासात नदी सौम्य होती. पाणी हळुवारपणे नावेवर आपटत होतं. नेहमी सावध असणाऱ्या लक्ष्मणाचे खांदेही सैलावले. रामाने थंड पाण्यात बोटं फिरवली आणि हसला. विश्वास असला की रुंद नदीही सौम्य वाटते.
अखेर नाव पलीकडच्या वालुकामय काठावर टेकली. राम खाली उतरला आणि त्याने सीतेला काठावर उतरायला मदत केली. मग तो गुहाकडे वळला.
"धन्यवाद, मित्रा," तो म्हणाला. "तू आम्हाला नदीपार नेलंस, आणि आमच्या पहिल्या दुःखाच्या दिवसातूनही, तुझ्या दयाळूपणाने."
गुहाने नमस्कार केला; त्याला बोलवत नव्हतं. रामाने त्याचे हात हातात घेतले. "आता घरी जा आणि आपल्या लोकांची काळजी घे. मी परत येईन तेव्हा आपण पुन्हा भेटू."
ते तिघं हिरव्या वनात जाऊन झाडांमध्ये दिसेनासे होईपर्यंत गुह काठावर उभा राहून पाहत राहिला. मग तो हळूहळू वल्हवत घरी गेला. लोक सांगतात की चौदा वर्षं रोज संध्याकाळी त्याने नदीकाठी एक छोटा दिवा तेवत ठेवला, म्हणजे आपल्या मित्राला नेहमी वाट पाहणारा प्रकाश दिसेल.
कित्येक वर्षांनी, राम आणि सीता घरी परतले तेव्हा सीता आधी गंगेपाशी थांबली. तिने आपलं वचन पाळलं. तिने पाण्यावर फुलं वाहिली आणि छोटे दिवे सोडले, आणि ते ताऱ्यांसारखे वाहत जाताना पाहिले. परत येऊन आभार मानायला विसरू नका.
आणि गुह तिथे होता, अजूनही आपल्या दिव्याजवळ वाट पाहत, आनंदाने उजळलेल्या चेहऱ्याने.
नदी एका सकाळी पार करता येते, पण खरा मित्र आपल्याला अख्खं आयुष्य पार करायला साथ देतो. बाळा, आज रात्री गंगेवर छोटे दिवे वाहत आहेत, आणि तुझ्यासाठी कोणीतरी नेहमी एक दिवा तेवत ठेवलेला आहे.
रामायण मधील आणखी
3 मिनिटे वाचन · गर्भारपण आणि 3–8 वर्षांची मुले
स्रोत: रामायण, Ayodhya कांड · पारंपरिक पुनर्कथन
या गोष्टीमागे
शृंगवेरपूर येथील नावाड्यांचा प्रमुख गुह आणि रामाची भेट वाल्मीकी रामायणाच्या अयोध्याकांडात, वनवासाच्या अगदी सुरुवातीला येते. गुहाच्या भक्तीचा गौरव रामलीलेत आणि तुलसीदासांच्या रामचरितमानसात केला जातो, आणि गंगाकाठच्या समाजांसाठी हे नदी पार करण्याचं दृश्य आजही जिव्हाळ्याचं आहे. या कथनाला ऊब देते ती राजकर्तव्य नव्हे, तर मैत्री: गवतावर झोपून घालवलेली रात्र, राम आणि सीता जिथे एकत्र असतात तिथे घर असतं हे लक्ष्मणाचे शब्द, आणि सीतेने गंगामाईला दिलेलं वचन. काठावर तेवत ठेवलेला दिवा हा लोकपरंपरेतला एक स्पर्श आहे. गरोदरपणात ही गोष्ट सुरक्षित प्रवासाची आणि विश्वासू सोबत्यांची शांत जाणीव देते.
बाळासोबत विचार करा
आयुष्याच्या या टप्प्यातून तुम्हाला पार नेण्यासाठी कोण मदत करत आहे, आणि तुम्ही त्यांचे आभार कसे मानू शकाल?
संकल्प: पुढच्या प्रवासावर माझा विश्वास आहे, आणि प्रत्येक काठावर प्रेम मला सांभाळून नेतं.
आशीर्वाद: तुमचं मन शांत राहो, तुमचा प्रवास आनंदी होवो, आणि तुमच्या बाळाला सुंदर गुणांचा आशीर्वाद मिळो.
पात्रे
- गुह
- — प्रेमाने सेवा करणारा एक निष्ठावान नावाडी मित्र.
- राम
- — साधेपणाने राहण्याचं वचन पाळणारा राजकुमार.
- सीता
- — ती नदीला प्रार्थना करते आणि आपलं वचन पाळते.
- लक्ष्मण
- — पहारा देणारा निष्ठावान भाऊ.
बोध
खरी मैत्री आपल्याला कठीण दिवसांतून पार नेते.
तुमच्या बाळाला काय सांगावे
बाळा, आपण जिथे एकत्र असतो, तिथे घर असतं. मी तुला प्रत्येक नदीपार सुखरूप नेईन.
मोठे झाल्यावर त्यांना विचारा
गुहाने आपण चांगले मित्र आहोत हे कसं दाखवलं?
स्रोत: वाल्मीकी रामायण, अयोध्याकांड (शृंगवेरपूर येथील गुह)
या गोष्टीचा भाव दिवसभर सोबत ठेवण्यासाठी विष्णुसहस्रनाम जप करून पाहा आणि गर्भावस्थेच्या 20व्या आठवड्याची माहिती वाचा.
संबंधित गोष्टी
- पंचवटीतली हिवाळी सकाळ · दिवस 117
अशीच गोष्ट
अरण्यकांडातला हा शांत प्रसंग हिवाळी सकाळीच्या सौम्य सौंदर्याला कौटुंबिक सलोख्याच्या धड्याशी जोडतो: दुखावलेल्या भावालाही राम आईबद्दल कठोर बोलू देत नाही. घर उबदार कसे राहते, ते हा प्रसंग आईला दाखवतो, प्रेमळ आठवणींतून आणि घरातल्या प्रत्येकाबद्दल गोड बोलण्यातून.
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न
राम आणि नदी पार ही गोष्ट काय शिकवते?
राम आणि नावाड्यांचा प्रमुख गुह यांची मैत्री रामायणात दर्जाचा प्रत्येक फरक ओलांडणारं प्रेमाचं नातं म्हणून सांगितली आहे. आईच्या शांत मनावरच्या अभ्यासानुसार स्थिर मैत्री हा दिलाशाचा खरा स्रोत असतो, आणि परंपरेत गंगामाईला प्रवाशांची रक्षणकर्ती मानलं जातं.
राम आणि नदी पार गर्भारपणाच्या कोणत्या आठवड्यासाठी आहे?
ही गोष्ट गर्भारपणाच्या 20 व्या आठवड्यासाठी आहे, पण तुम्ही ती कोणत्याही आठवड्यात बाळाला ऐकवू शकता.