Garbh Katha
मोफत सुरू करा

Mahabharata · दिवस 211 · आठवडा 31

भीम आणि म्हाताऱ्या वानराचं शेपूट

द्रौपदीसाठी सोनेरी फुलं आणायला भीम ऐटीत डोंगर चढतो. पेंगुळलेल्या म्हाताऱ्या वानराचं शेपूट त्याच्या वाटेत पडलेलं असतं, आणि त्याला ते उचलता येत नाही.

गोष्टीचे तात्पर्य: खरी शक्ती हळुवार आणि नम्रपणे चालते.

या गोष्टीत

पात्रे
भीम, हनुमान, द्रौपदी
मूळ ग्रंथ
महाभारत
वाचनाचा वेळ
5 मिनिटे (मोठ्याने वाचताना)

दिवस 211 एका नजरेत

आठवडा
आठवडा 31 · ७ पैकी दिवस 1
तिमाही
तिमाही 3
या आठवड्यात बाळ
आठवडा 31: बाळाची वाढ
मंत्र
ॐ

परंपरा सांगते की भीम आणि हनुमानाची भेट नम्रतेसोबतची शक्ती शिकवते. ती सावकाश सांगितल्याने आईबाबांना आपण दाखवू इच्छित असलेल्या सौम्य शक्तीचं चित्र मनात उभं करता येतं. आईच्या शांततेवरील संशोधन सुचवतं की असे निवांत, स्थिर क्षण आई-बाबा आणि बाळ दोघांसाठी चांगले असू शकतात.

खरी शक्ती इतक्या हळुवारपणे चालते की छोट्या प्राण्यांना पळून जावं लागत नाही.

पाच पांडव भावांपैकी दुसरा, भीम, सगळ्या देशातला सगळ्यात बलवान माणूस होता, झाडांच्या खोडांएवढे जाड हात असलेला. फार पूर्वी, भावांच्या वनवासाच्या वर्षांत, तो त्यांच्यासोबत आणि त्यांची पत्नी द्रौपदी हिच्यासोबत उंच पर्वतांजवळ मुक्काम करून होता.

तिथली हवा गार होती, आणि नद्या पांढऱ्या दगडांवरून वेगाने वाहत होत्या. एका सकाळी वाऱ्याच्या झुळुकीने द्रौपदीपर्यंत एक अद्भुत सुगंध आणला. सौगंधिक नावाचं एकच सोनेरी फूल तरंगत खाली आलं आणि तिच्या पायाशी पडलं. त्याचा सुगंध मोगऱ्यापेक्षा गोड आणि गुलाबापेक्षा गडद होता.

"अगं बाई, किती सुंदर," ते चेहऱ्याजवळ धरत ती म्हणाली. "अशी आणखी फुलं मिळाली तर किती छान."

भीमाचं द्रौपदीवर खूप प्रेम होतं, आणि आपण किती बलवान आहोत हे दाखवायलाही त्याला आवडायचं. "मी तुला अख्खी टोपली भरून आणतो," तो म्हणाला. आणि सुगंधाचा माग काढत तो डोंगर चढायला निघाला.

तो भरभर आणि ऐटीत चालत होता. दाट झुडपं बाजूला ढकलत, पडलेल्या ओंडक्यांवरून पाय टाकत तो पुढे गेला. त्याच्या जड पावलांच्या आवाजाने हरणं पळाली, आणि झाडांवरून पक्षी उडाले.

थोड्या वेळाने तो दोन मोठ्या खडकांमधल्या एका अरुंद वाटेपाशी आला. अगदी वाटेच्या आडवा, उन्हाच्या एका तुकड्यात एक म्हातारा वानर झोपला होता. त्याची फर करडी-रुपेरी होती, आणि चेहरा सुरकुतलेला आणि शांत. त्याचं लांब शेपूट वाटेच्या एका बाजूपासून दुसऱ्या बाजूपर्यंत पसरलं होतं.

भीम थांबला. "ए म्हाताऱ्या वानरा," तो मोठ्याने म्हणाला, "तुझं शेपूट बाजूला कर. मला घाई आहे."

वानराने एक डोळा उघडला. "अरे, तरुणा," तो मऊ, किरकिऱ्या आवाजात म्हणाला. "मी खूप म्हातारा आणि खूप थकलो आहे. तूच माझं शेपूट उचलून बाजूला ठेवशील का, आणि मग तुझ्या वाटेने जाशील का?"

भीम हसला. "सहज." तो वाकला आणि दोरीचा तुकडा फेकावा तसं ते बाजूला फेकायच्या तयारीने त्याने एका हाताने शेपूट धरलं. पण शेपूट हललं नाही.

भीमाने कपाळाला आठ्या घातल्या आणि पुन्हा, जास्त जोर लावून प्रयत्न केला. काहीच झालं नाही. त्याने दोन्ही हात लावले. चेहरा लाल होईपर्यंत आणि त्याचे बलदंड हात थरथरेपर्यंत त्याने ओढलं. शेपूट वाटेवर डोंगरातल्या दगडाच्या रेषेसारखं पडून होतं. ते केसभरही हललं नाही.

शेवटी भीम धापा टाकत जमिनीवर बसला. त्याने म्हाताऱ्या वानराकडे नव्या नजरेने पाहिलं. त्याचा अहंकार निघून गेला होता, आणि त्याच्या जागी नवल होतं. अहंकार बाजूला सरतो, तेव्हा नवलाची सुरुवात होते.

त्याने हात जोडले. "आजोबा, मला क्षमा करा," तो हळूच म्हणाला. "मी तुमच्याशी उद्धटपणे बोललो. तुम्ही साधे वानर नाही. कृपा करून तुम्ही कोण आहात ते सांगा."

म्हातारा वानर उठून बसला. तो उठत असताना त्याच्याभोवती एक मंद सोनेरी प्रकाश पसरल्यासारखा वाटला. त्याचे डोळे प्रेमळपणाने आणि हसण्याने भरलेले होते.

"भीमा," तो म्हणाला, "मी हनुमान आहे, वायूचा, म्हणजे वाऱ्याचा पुत्र. आणि तूही वाऱ्याचाच पुत्र आहेस. म्हणजे आपण भाऊ आहोत."

भीमाचा आ वासला. हनुमान! रामाचा थोर मित्र आणि सहाय्यक, ज्याच्या गोष्टी तो लहानपणापासून ऐकत आला होता. हनुमानाच्या पायांना स्पर्श करायला तो वाकला. हनुमानाने त्याला उठवलं आणि मिठी मारली, ज्याला भेटायची खूप दिवसांपासून इच्छा होती अशा धाकट्या भावाला मोठा भाऊ जशी मिठी मारतो तशी.

मग ते उबदार खडकांवर एकत्र बसले. हनुमानाने भीमाला जुन्या दिवसांबद्दल, राम आणि सीतेबद्दल, आणि समुद्र ओलांडून घेतलेल्या आपल्या मोठ्या झेपेबद्दल सांगितलं. भीम चमकत्या डोळ्यांनी एखाद्या मुलासारखा ऐकत राहिला. जे ऐकतात त्यांच्यासाठी वडीलधारे भेटी घेऊन येतात.

"दादा, तुम्ही माझी वाट का अडवली?" शेवटी भीमाने विचारलं.

हनुमान हसला. "कारण तू इतक्या ऐटीत चालत होतास की तुला आजूबाजूचं काहीच दिसत नव्हतं. शक्ती ही एक देणगी आहे, धाकट्या भावा. पण नम्रतेशिवायची शक्ती काठ नसलेल्या नदीसारखी असते. ती सगळीकडे धावते आणि कुणालाच मदत करत नाही. खरी शक्ती हळुवार पावलांनी चालते. ती वडीलधाऱ्यांपुढे नमते. खरी शक्ती इतक्या हळुवारपणे चालते की छोट्या प्राण्यांना पळून जावं लागत नाही."

भीमाने मान खाली घातली. "मी लक्षात ठेवीन," तो म्हणाला.

त्यानंतर हनुमानाने भीमाला सोनेरी फुलं उगवणाऱ्या सरोवराचा रस्ता दाखवला. निरोप घेण्याआधी त्याने आपल्या धाकट्या भावाला पुन्हा एकदा जवळ घेतलं. भीमाला आपल्या छातीत एक नवी शक्ती भरून आल्यासारखं वाटलं, स्थिर आणि शांत.

या वेळी भीम सावकाश डोंगर उतरला. वाटेवरच्या एका भुंग्याला चुकवून तो बाजूने गेला. हरणांचं एक कुटुंब समोरून जात असताना तो थांबून राहिला. द्रौपदीजवळ पोहोचल्यावर त्याने सोनेरी फुलांचा एक भारा तिच्या मांडीत ठेवला, आणि ती आनंदाने हसली.

"तुला खूप वेळ लागला," ती म्हणाली. "काय झालं?"

तिने त्याच्या चेहऱ्यावर कधीच न पाहिलेलं एक सौम्य हसू घेऊन भीम तिच्या शेजारी बसला. "मला माझा मोठा भाऊ भेटला," तो म्हणाला. "त्याने मला माझी शक्ती कशी वाहून न्यायची ते शिकवलं."

त्या संध्याकाळी सोनेरी फुलांनी वनातला तो छोटा मुक्काम आपल्या गोड सुगंधाने भरून टाकला. भीम शेकोटीजवळ शांत बसला होता, आणि एक छोटा पक्षी जराही न घाबरता उड्या मारत अगदी त्याच्या पायांपाशी आला.

बाळा, तू आत मजबूत होत आहेस, आणि तुझी शक्ती नेहमी हळुवार आणि प्रेमळपणे चालो.

पुढची गोष्ट वाचा →भीम आणि छोटंसं बी

महाभारत मधील आणखी

3 मिनिटे वाचन · गर्भारपण आणि 3–8 वर्षांची मुले

स्रोत: महाभारत, Vana पर्व · पारंपरिक पुनर्कथन

या गोष्टीमागे

पांडवांच्या वनवासाच्या काळात, महाभारताचं वनपर्व सांगतं की भीम द्रौपदीसाठी सुगंधी सौगंधिक फुलं आणायला हिमालयात चढतो आणि त्याला एका म्हाताऱ्या वानराचं शेपूट वाट अडवताना दिसतं. तो वानर म्हणजे हनुमान निघतो, आणि दोघं भाऊ आहेत, दोघंही वायूचे, म्हणजे वाऱ्याचे पुत्र. ही भेट मंदिरांतल्या कोरीवकामात आणि मुलांच्या पुनर्कथांमध्ये आवडती आहे, जी रामायण आणि महाभारताची जगं जोडते. तिचं वेगळेपण म्हणजे सगळ्यात बलवान पांडवाला एखाद्या प्रतिस्पर्ध्याकडून नव्हे, तर प्रेमळ वडीलधाऱ्याकडून नम्रता मिळते, जो मग त्याला मिठी मारतो आणि गोष्टी सांगतो. शक्ती हळुवार चालते, हे हनुमानाचे शब्द मूल मजबूत आणि प्रेमळ दोन्ही व्हावं या आशेने गर्भारपणासाठी ही एक सौम्य निवड बनवतात.

बाळासोबत विचार करा

सावकाश होण्याने किंवा नम्र राहण्याने माझ्यासाठी कधी एखाद्या अद्भुत गोष्टीचं दार उघडलं आहे?

संकल्प: माझी शक्ती सौम्य आणि नम्र आहे, आणि माझ्या बाळाकडे आणि माझ्याकडे येणाऱ्या प्रत्येक प्रेमाच्या नात्याचं मी स्वागत करते.

आशीर्वाद: तुम्हाला आणि तुमच्या बाळाला शक्ती आणि नम्रता दोन्ही एकत्र लाभो, आणि वाटेवरच्या प्रत्येक वडीलधाऱ्याबद्दल आदर लाभो.

पात्रे

भीम
— सौम्यता शिकणारा बलवान पांडव.
हनुमान
— वेश बदललेला, शहाणा आणि नम्र मोठा भाऊ.
द्रौपदी
— तिला सोनेरी सौगंधिक फुलांची ओढ लागते.

बोध

खरी शक्ती हळुवार आणि नम्रपणे चालते.

तुमच्या बाळाला काय सांगावे

बाळा, तुझी शक्ती नेहमी हळुवार चालो, प्रत्येक छोट्या जिवाशी प्रेमाने वागत.

मोठे झाल्यावर त्यांना विचारा

भीमाला म्हाताऱ्या वानराचं शेपूट का उचलता आलं नाही?

स्रोत: महाभारत, वनपर्व (भीम-हनुमान भेट)

या गोष्टीचा भाव दिवसभर सोबत ठेवण्यासाठी काही मिनिटे ध्यान आणि श्वसन करून पाहा आणि गर्भावस्थेच्या 31व्या आठवड्याची माहिती वाचा.

वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न

भीम आणि म्हाताऱ्या वानराचं शेपूट ही गोष्ट काय शिकवते?

परंपरा सांगते की भीम आणि हनुमानाची भेट नम्रतेसोबतची शक्ती शिकवते. ती सावकाश सांगितल्याने आईबाबांना आपण दाखवू इच्छित असलेल्या सौम्य शक्तीचं चित्र मनात उभं करता येतं. आईच्या शांततेवरील संशोधन सुचवतं की असे निवांत, स्थिर क्षण आई-बाबा आणि बाळ दोघांसाठी चांगले असू शकतात.

भीम आणि म्हाताऱ्या वानराचं शेपूट गर्भारपणाच्या कोणत्या आठवड्यासाठी आहे?

ही गोष्ट गर्भारपणाच्या 31 व्या आठवड्यासाठी आहे, पण तुम्ही ती कोणत्याही आठवड्यात बाळाला ऐकवू शकता.

सर्व मराठी गोष्टी →

Read in Englishहिन्दी में पढ़ेंગુજરાતીમાં વાંચો

गर्भवती मैत्रिणीला पाठवा