Garbh Katha
मोफत सुरू करा

Ramayana · दिवस 90 · आठवडा 13

हनुमानाला लंकेत मित्र भेटतो

हनुमान रात्रभर लंकेत सीतेचा शोध घेतो. पहाटे त्याला रामनामावर प्रेम करणारा सौम्य बिभीषण भेटतो.

गोष्टीचे तात्पर्य: चांगली मने अनपेक्षित ठिकाणीही एकमेकांना शोधतात.

या गोष्टीत

पात्रे
हनुमान, बिभीषण, सीता
मूळ ग्रंथ
रामायण
वाचनाचा वेळ
4 मिनिटे (मोठ्याने वाचताना)

दिवस 90 एका नजरेत

आठवडा
आठवडा 13 · ७ पैकी दिवस 6
तिमाही
तिमाही 1
या आठवड्यात बाळ
आठवडा 13: बाळाची वाढ

आपण चांगुलपणा शोधला, तर खरी मैत्री अनपेक्षित ठिकाणीही सापडते. दयाळूपणा दयाळूपणाला ओळखतो, याची ही प्रेमळ आठवण आहे.

खरे मित्र अगदी अनपेक्षित ठिकाणीही भेटू शकतात, हे त्याला ठाऊक होते.

हनुमान हा सोनेरी केसांचा, लांब वळणदार शेपटीचा आणि प्रभू रामाबद्दल मनभर प्रेम असलेला वानरवीर होता. एका रात्री तो राजा रावणाच्या लंका नावाच्या बेटावरच्या नगरीत पोहोचला, रामाची पत्नी सीता हिचा शोध घ्यायला. रावणाने सीतेला पळवून नेले होते, आणि तिला शोधायला हनुमान समुद्र ओलांडून उडी मारून आला होता.

कुणाच्या नजरेत न येता फिरता यावे म्हणून हनुमानाने स्वतःला मांजराएवढे लहान केले. चंदेरी चांदण्यात तो लंकेच्या छपरांवरून हळूच फिरू लागला. नगरीत सोन्याचे महाल होते, पण बहुतेक घरांत गोंगाट आणि गर्व भरलेला होता. हनुमान एका घरावरून दुसऱ्या घरावर गेला, खिडक्यांतून डोकावला, पण सीता कुठेच दिसली नाही.

पहाट होण्याआधी हनुमान एका वेगळ्याच घराजवळ आला. त्याच्या दाराबाहेर तुळस होती, ती पवित्र तुळस जिची लोक प्रेमाने काळजी घेतात. भिंतीवर नीटनेटक्या अक्षरांत पुन्हा पुन्हा रामाचे नाव लिहिलेले होते. अंगणात छोटे दिवे तेवत होते, आणि सगळे घर शांत, प्रसन्न वाटत होते.

"किती नवल," हनुमानाने विचार केला. "लंकेच्या मधोमध राहून रामाच्या नावावर प्रेम करणारा इथे कोण असेल?" तो छपरावर बसून वाट पाहू लागला. थोड्याच वेळात दार उघडले, आणि एक उंच माणूस पहाटेच्या उजेडात बाहेर आला. त्याचा चेहरा शांत आणि सौम्य होता, आणि चालता चालता तो हलकेच म्हणत होता, "राम, राम, राम."

हा होता बिभीषण, राजा रावणाचा धाकटा भाऊ. तो शहाणा आणि सज्जन होता, आणि त्याला सत्य आणि दयाळूपणा प्रिय होता. हनुमानाचे मन भरून आले, आणि त्याला वाटले, "हा चांगला माणूस आहे. कदाचित हा मला मदत करेल." म्हणून त्याने पुन्हा रूप बदलले, या वेळी एका साध्या ब्राह्मणाचे, विद्या आणि प्रार्थना करणाऱ्या माणसाचे, आणि तो बिभीषणाजवळ गेला.

"तुम्हाला शांती लाभो," हात जोडून हनुमान म्हणाला. "तुम्ही एक नाव घेत होतात, जे मला खूप प्रिय आहे." बिभीषणाचे डोळे आनंदाने भरून आले. "मित्रा, तू कोण आहेस?" त्याने विचारले. "तुझा चेहरा प्रेमळ आहे, आणि तुझ्या आवाजात रामाचे प्रेम भरलेले आहे." हनुमान हसला, त्याने आपले खरे रूप दाखवले आणि राम, सीता आणि आपल्या लांबच्या प्रवासाबद्दल सगळे सांगितले.

बिभीषण हात जोडून ऐकत होता. हनुमानाचे बोलणे संपल्यावर त्याने आनंदाने सुस्कारा सोडला. "रामाच्या एखाद्या मित्राला भेटावे म्हणून मी किती दिवस प्रार्थना करत होतो," तो म्हणाला. "मी इथे अशा लोकांमध्ये राहतो, ज्यांना हे समजत नाही. दातांमध्ये राहणाऱ्या जिभेसारखा मी आहे, नेहमी सावध आणि शांत. तुला वाटते, राम माझ्यासारख्याची कधी काळजी करतील?"

हनुमान हळूच हसला आणि त्याने बिभीषणाचे हात हातात घेतले. "राम त्यांच्यावर प्रेम करणाऱ्या प्रत्येकावर प्रेम करतात," तो म्हणाला. "माझ्याकडे बघ. मी तर एक वानर, या झाडावरून त्या झाडावर उड्या मारणारा. तरी ते मला मित्र आणि भाऊ म्हणतात. ते माझ्यावर प्रेम करू शकतात, तर तुझ्यावर नक्कीच करतील." बिभीषणाचा चेहरा उजळला, आणि गालांवरून आनंदाश्रू वाहू लागले.

दोघे पायऱ्यांवर एकत्र बसले, आणि आकाश गुलाबी होत असताना जुन्या मित्रांसारखे गप्पा मारू लागले. जणू एकमेकांना वर्षानुवर्षे ओळखत होते. ते रामाच्या दयाळूपणाबद्दल, त्यांच्या संयमाबद्दल आणि त्यांच्या हास्याबद्दल बोलले. सकाळच्या वाऱ्यात तुळशीची पाने हलकेच डोलत होती, आणि एक छोटा पक्षी गाऊ लागला.

मग बिभीषण विचारात पडला. "तू सीतेला शोधतो आहेस," तो हळूच म्हणाला. "ती कुठे आहे ते मला माहीत आहे. ती अशोकवनात, एका झाडाखाली रामाची वाट पाहत आहे. तिथे सावधपणे जा, म्हणजे ती तुला भेटेल." कोणत्या वाटा घ्यायच्या आणि कोणत्या दरवाजांवरून जायचे, ते त्याने हनुमानाला सांगितले. तो शहाणपणाचा सल्ला होता, आणि एका प्रेमळ मनातून आला होता.

हनुमानाने आपल्या नव्या मित्राला नमस्कार केला. "आज तू रामाला मदत केलीस," तो म्हणाला, "आणि ते हे कधीच विसरणार नाहीत. मीही नाही." बिभीषणानेही नमस्कार केला. "आणि तू मला आशा दिलीस," तो म्हणाला. "आता मला कळले, रामाचे प्रेम इथपर्यंतही पोहोचते." त्यांनी एकमेकांना मिठी मारली, आणि मग हनुमान पुन्हा लहान होऊन छपरांवरून निघून गेला.

त्या सकाळी, बिभीषणाच्या मदतीमुळे, हनुमानाला अशोकवनात सीता सापडली. त्याने तिला रामाची अंगठी दिली, आणि तिच्या उदास चेहऱ्यावर आशा उजळली. पुढे बिभीषण स्वतः समुद्र ओलांडून रामाकडे गेला, आणि रामाने मित्र म्हणून त्याचे प्रेमाने स्वागत केले. पण या सगळ्याची सुरुवात झाली होती पहाटेच्या एका शांत भेटीतून, एका छोट्या तुळशीजवळ.

रामाचे नाव भिंतीवर लिहिलेले ते घर हनुमान कधीच विसरला नाही. लंकेची आठवण आली की त्याला सोन्याचे महाल नाही, तर पायऱ्यांवर बसलेला आपला सौम्य मित्र आठवायचा. खरे मित्र अगदी अनपेक्षित ठिकाणीही भेटू शकतात, हे त्याला ठाऊक होते.

बाळा, चांगले मन भेटले की तुला ते नेहमी ओळखता येवो, आणि तूही इतरांचा प्रेमळ मित्र हो. हनुमान आणि बिभीषणासारखी तुझी मैत्री सौम्य, शहाणी आणि खरी असो.

पुढची गोष्ट वाचा →बिभीषणाला रामाचा आश्रय

रामायण मधील आणखी

3 मिनिटे वाचन · गर्भारपण आणि 3–8 वर्षांची मुले

स्रोत: रामायण, Sundara कांड · पारंपरिक पुनर्कथन

या गोष्टीमागे

हनुमानाचा लंकेतला शोध वाल्मिकी रामायणाच्या सुंदरकांडात येतो, ज्याचे पठण अनेक कुटुंबे आशीर्वादासाठी करतात, आणि बिभीषणाशी त्याची भेट तुलसीदासांच्या रामचरितमानसात विशेष प्रिय आहे. त्या कथनात हनुमानाला रामनाम लिहिलेले आणि दारात तुळस असलेले घर दिसते, आणि तो एका समानधर्मी मनाला ओळखतो. हे पुनर्कथन त्या पहाटेच्या भेटीला केंद्रस्थानी ठेवते: राम आपल्यासारख्याची काळजी करतील का, असे बिभीषण नम्रपणे विचारतो, आणि हनुमान हसून सांगतो की मी तर फक्त वानर, तरी राम मला भाऊ म्हणतात. आकाश गुलाबी होत असताना मैत्री जुळते. गर्भवती आईसाठी ही चांगुलपणा ओळखण्याची आणि आपल्यासारख्या मनांचे स्वागत करण्याची उबदार कथा आहे.

विभीषणाचे स्वागत हा रामायणातील शरणागतीच्या सर्वात मोठ्या धड्यांपैकी एक आहे — राम जाहीर करतो की जो कोणी आश्रय मागायला येईल त्याचे तो रक्षण करेल; भक्त या वचनाला शरणागती म्हणतात. श्रीलंकेत कोलंबोजवळील केलनिया मंदिर विभीषणाला रक्षक म्हणून सन्मान देते, आणि तिथे आजही त्याची पूजा होते. कंबनचे तमिळ रामायण विभीषण आणि हनुमान यांच्यातील आपुलकीची मैत्री दाखवते, आणि रामचरितमानसात विभीषणाच्या दारातील तुळस — जिच्यावरून हनुमान एका भक्ताला ओळखतो — अनेक भारतीय घरांच्या उंबरठ्यावरील तुळशीची आठवण करून देते. गर्भारपणात ही गोष्ट दिलासा देते — चांगुलपणा अनोळखी ठिकाणीही सापडतो, आणि मित्र अनेकदा नेमके तेव्हाच येतात जेव्हा आपल्याला त्यांची सर्वात जास्त गरज असते.

बाळासोबत विचार करा

अगदी अनपेक्षितपणे तुमच्या आयुष्यात आलेला एखादा मित्र कोण आहे?

संकल्प: माझ्या भोवतीची चांगली मने मी ओळखते, आणि प्रेमळ मित्रांचे माझ्या बाळाच्या आयुष्यात स्वागत करते.

पात्रे

हनुमान
— चांगले मन ओळखणारा रामाचा प्रेमळ सेवक.
बिभीषण
— लंकेतला रामावर प्रेम करणारा एक सौम्य जीव.
सीता
— अशोकवनात धीराने वाट पाहणारी रामाची पत्नी.

बोध

चांगली मने अनपेक्षित ठिकाणीही एकमेकांना शोधतात.

तुमच्या बाळाला काय सांगावे

बाळा, चांगले मन भेटले की तुला ते नेहमी ओळखता येवो, आणि तुझी मैत्री सौम्य आणि खरी असो.

मोठे झाल्यावर त्यांना विचारा

बिभीषणाचे घर खास आहे, हे हनुमानाला कसे कळले?

स्रोत: वाल्मिकी रामायण, सुंदरकांड परंपरा (बिभीषण भेट रामचरितमानसात लोकप्रिय)

या गोष्टीचा भाव दिवसभर सोबत ठेवण्यासाठी गायत्री मंत्र जप करून पाहा आणि गर्भावस्थेच्या 13व्या आठवड्याची माहिती वाचा.

संबंधित गोष्टी

  • राम आणि गावातला दिवा · दिवस 132

    अशीच गोष्ट

    दीपावली ही अयोध्येने रामाच्या स्वागतासाठी दिवे लावलेली रात्र म्हणून आठवली जाते, आणि परंपरा सांगते की किती दिलं यापेक्षा प्रेमाने दिलं हे जास्त महत्त्वाचं असतं. आईच्या शांत मनावरच्या अभ्यासानुसार दिवा लावण्यासारखे साधे विधी दिवसाच्या शेवटी मनाला शांत आधार देऊ शकतात.

वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न

हनुमानाला लंकेत मित्र भेटतो ही गोष्ट काय शिकवते?

आपण चांगुलपणा शोधला, तर खरी मैत्री अनपेक्षित ठिकाणीही सापडते. दयाळूपणा दयाळूपणाला ओळखतो, याची ही प्रेमळ आठवण आहे.

हनुमानाला लंकेत मित्र भेटतो गर्भारपणाच्या कोणत्या आठवड्यासाठी आहे?

ही गोष्ट गर्भारपणाच्या 13 व्या आठवड्यासाठी आहे, पण तुम्ही ती कोणत्याही आठवड्यात बाळाला ऐकवू शकता.

सर्व मराठी गोष्टी →

Read in Englishहिन्दी में पढ़ेंગુજરાતીમાં વાંચો

गर्भवती मैत्रिणीला पाठवा