Garbh Katha
मोफत सुरू करा

Ramayana · दिवस 17 · आठवडा 3

सूर्याचा पाठलाग

सूर्याचा पाठलाग — रामायण गोष्टीचे चित्र

बाल हनुमान डोंगरातल्या गुहेत जागा होतो आणि उगवता सूर्य पाहतो. तो पिकलेला आंबा आहे असे समजून तो आकाशात झेप घेतो.

गोष्टीचे तात्पर्य: कुतूहलाने भरलेले मन आकाशापर्यंत पोहोचू शकते.

या गोष्टीत

पात्रे
बाल हनुमान, अंजना, सूर्य
मूळ ग्रंथ
रामायण
वाचनाचा वेळ
4 मिनिटे (मोठ्याने वाचताना)

दिवस 17 एका नजरेत

आठवडा
आठवडा 3 · ७ पैकी दिवस 3
तिमाही
तिमाही 1
या आठवड्यात बाळ
आठवडा 3: बाळाची वाढ
मंत्र
ॐ

परंपरा सांगते की हनुमानाचे प्रचंड बळ आणि त्याचे नाव, दोन्ही याच एका धाडसी, निरागस झेपेतून आले. आईच्या शांततेवरील संशोधन सुचवते की एखाद्या भीतीनंतरही आईचा विनोदी, हलका स्वभाव तिला लवकर तोल सावरायला मदत करू शकतो.

"फळ नाही," अंजना हसत म्हणाली, आणि त्याऐवजी तिने त्याच्या हातात खराखुरा आंबा दिला.

टेकड्यांवरून गुलाबी-केशरी पहिला प्रकाश आला, आणि डोंगरातल्या गुहेत अंजना आपल्या चटईवर उठून बसली. तिने आपल्या झोपलेल्या मुलाकडे पाहिले.

बाल हनुमान तिच्या शेजारी अंग मुडपून झोपला होता, त्याची छोटीशी छाती वर-खाली होत होती. झोपेतसुद्धा तो उत्साहाने भरलेला वाटत होता, जणू फुटायला आतुर झालेले बीज. अंजनाने त्याच्या गोल पोटावर हात ठेवला आणि ती हसली.

तिचा पती केसरी, वानरांचा प्रमुख, येऊन तिच्या शेजारी उभा राहिला. त्याने तिच्या खांद्यावर हात ठेवला. त्यांना काही बोलायची गरजच नव्हती. दोघे फक्त आपल्या मुलाकडे पाहत राहिले.

आकाश उजळू लागले तसे हनुमानाने टक्क डोळे उघडले. उठल्यावर बाळे जशी रडतात, कुरकुरतात, तसे त्याने काही केले नाही. तो चमकत्या, कुतूहलाने भरलेल्या डोळ्यांनी गुहेच्या तोंडातून बाहेर पाहू लागला, जणू सारे जग अगदी नवे होते.

आणि मग त्याला ते दिसले.

डोंगरांवरून सूर्य उगवत होता. तो मोठा, गोल आणि लालसर-सोनेरी होता, एखाद्या रत्नासारखा चमकत होता. भुकेल्या बाळाला तो अगदी जगातल्या सगळ्यात मोठ्या, सगळ्यात पिकलेल्या आंब्यासारखा दिसला.

त्याचे पोट गुरगुरले. तो उठून बसला आणि त्याने आपले गुबगुबीत छोटे बोट आकाशाकडे दाखवले.

"फळ!" तो म्हणाला.

अंजना हसली. पण केसरीने मुलाच्या डोळ्यांतली ती चमक पाहिली, आणि त्याच्या अंगावर आश्चर्याचा एक छोटासा शहारा आला.

"बाळा, ते सूर्यदेव आहेत," तो प्रेमाने म्हणाला. "सूर्य. ते सगळ्या जगाला प्रकाश आणि ऊब देतात. तो आंबा नाही."

हनुमान ऐकतच नव्हता. त्याला फक्त ते फळ हवे होते.

आणि कोणी थांबवायच्या आत त्याने उडी मारली. बाळाची छोटीशी उडी नाही. आपल्या मजबूत पायांनी त्याने खडकावरून जोर घेतला आणि सरळ आकाशात उडाला — झाडांपेक्षा उंच, डोंगरापेक्षा उंच, ढगांपेक्षाही उंच.

अंजनाने हाक मारली आणि हात वर केले. "हनुमाना! परत ये!"

पण बाळ पुढे जातच राहिले. त्याला भीती वाटत नव्हती. त्याच्या केसांतून वारा जात होता, आणि खाली दूरवर नद्या आणि जंगले हिरव्या-तपकिरी गोधडीसारखी दिसत होती. त्याचे लक्ष फक्त त्या चमकत्या फळावर होते.

सूर्यदेवांनी ती छोटीशी आकृती आपल्याकडे उडत येताना पाहिली. ते हसले. हे काही साधेसुधे मूल नाही, हे त्यांनी ओळखले. म्हणून बाळ भाजू नये म्हणून त्यांनी आपली गरम किरणे आत ओढून घेतली.

पण देवांचा राजा इंद्र आपल्या स्वर्गातून पाहत होता. काहीतरी सरळ सूर्याकडे उडत जाताना त्याला दिसले, आणि आकाशाची व्यवस्था बिघडेल अशी त्याला काळजी वाटली. म्हणून घाईघाईत त्याने ते थांबवायला आपले वज्र फेकले.

वज्राने हनुमानाच्या हनुवटीला स्पर्श केला. बाळाचे उडणे थांबले आणि ते गाढ झोपेत पृथ्वीकडे खाली येऊ लागले.

अंजनाच्या काळजाचा ठोकाच चुकला.

पण वायुदेव, जे हनुमानावर स्वतःच्या मुलासारखे प्रेम करायचे, धावत खाली आले आणि जमिनीवर पडण्याआधीच त्यांनी त्याला आपल्या कुशीत झेलले. वायुदेव इतके नाराज झाले की ते बाळाला एका खोल गुहेत घेऊन गेले आणि तिथेच राहिले. आणि वारा थांबला तेव्हा सगळ्या जगाला ते जाणवले. पानांची सळसळ थांबली. ढग सरकायचे थांबले. लहानशा मुंगीपासून स्वर्गातल्या देवांपर्यंत सगळ्यांना श्वास घेणे कठीण होऊ लागले.

काय झाले ते देवांच्या लक्षात आले. सृष्टीचे निर्माते ब्रह्मदेव यांच्या मागोमाग ते सगळे मान खाली घालून गुहेत आले. ब्रह्मदेवांनी बाळाला हळूच स्पर्श केला, आणि हनुमानाचे दुखणे बरे झाले.

मग प्रत्येक देवाने त्याला एक भेट दिली. एकाने बळ दिले. एकाने बुद्धी दिली. एकाने वचन दिले की अग्नी आणि पाणी त्याला कधी इजा करणार नाहीत. आणि आपल्या घाईबद्दल खूप वाईट वाटलेल्या इंद्राने वचन दिले की बाळाचे शरीर वज्रासारखेच मजबूत होईल. त्याच्या हनुवटीला, त्याच्या हनूला स्पर्श झाला होता, म्हणून त्यांनी त्याचे नाव हनुमान ठेवले.

हनुमानाने डोळे उघडले. वायुदेव त्याच्याकडे पाहून हसत होते. आणि पुन्हा आनंदी झालेल्या वायुदेवांनी गुहेतून वारा मोकळा सोडला. सगळ्या जगात पाने पुन्हा हलू लागली आणि सगळ्यांना पुन्हा सहज श्वास घेता येऊ लागला.

वायुदेवांनी बाळाला परत डोंगरावर आणले आणि त्याच्या आईच्या कुशीत ठेवले. अंजनाने त्याला इतके घट्ट धरले की तो चिवचिवला.

त्या संध्याकाळी लाल, गोल सूर्य टेकड्यांमागे मावळला. हनुमान आईच्या मांडीवर बसून तो जाताना पाहत होता. त्याने पुन्हा एकदा त्याच्याकडे बोट दाखवले.

"फळ नाही," अंजना हसत म्हणाली, आणि त्याऐवजी तिने त्याच्या हातात खराखुरा आंबा दिला. त्याने तो सगळा खाल्ला, रस त्याच्या हनुवटीवरून ओघळत होता.

बाळा, तुझे कुतूहल आकाशाएवढे मोठे होवो, आणि परत येण्यासाठी तुला नेहमी एक मायेची मांडी मिळो.

पुढची गोष्ट वाचा →अंजनेचा आशीर्वादित पुत्र

रामायण मधील आणखी

3 मिनिटे वाचन · गर्भारपण आणि 3–8 वर्षांची मुले

स्रोत: रामायण, Uttara कांड · पारंपरिक पुनर्कथन

या गोष्टीमागे

उगवत्या सूर्याला पिकलेला आंबा समजून त्याच्याकडे झेप घेणाऱ्या बाल हनुमानाची कथा रामायण परंपरेतली आहे. किष्किंधा आणि उत्तर कांडात ती आठवली जाते, आणि भारतातल्या सगळ्यात आवडत्या बालकथांपैकी ती एक आहे, जी अनेकदा हनुमान जयंतीच्या आसपास सांगितली जाते. ती त्याच्या नावाचा अर्थही सांगते: हनु म्हणजे हनुवटी. या कथनाला खास बनवते ते बाळाबद्दलची तिची कोमलता: सूर्यदेव आपली किरणे आवरतात, वायुदेव त्याला गुहेत नेतात, देव बळ आणि बुद्धीच्या भेटी घेऊन येतात, आणि दिवस संपतो तो अंजनाने त्याला खराखुरा आंबा दिल्यावर. खेळकर आणि आशीर्वादांनी भरलेली ही एका खूप लाडक्या छोट्याची, गरोदरपणात वाचायला आनंद देणारी कथा आहे.

बाळासोबत विचार करा

तुमच्या बाळाच्या कोणत्या निरागस कुतूहलांची तुम्ही कल्पना करता? त्याला धैर्याने आणि आनंदाने जग शोधता यावे म्हणून तुम्ही सुरक्षित, प्रेमळ जागा कशी तयार करू शकता?

संकल्प: माझे बाळ कुतूहल आणि धैर्याने भरलेले आहे. त्याच्या शोधाच्या प्रवासाला मी प्रेमाने आणि विश्वासाने स्वीकारते.

आशीर्वाद: तुमच्या बाळाला हनुमानाचे अमर्याद धैर्य, अंजनाची खोल भक्ती आणि आयुष्यभर अद्भुत शोधांचा आशीर्वाद मिळो.

पात्रे

बाल हनुमान
— कुतूहलाने भरलेले खेळकर, भुकेले बाळ.
अंजना
— त्याला घरी परत बोलावणारी त्याची प्रेमळ आई.
सूर्य
— बाळासाठी आपली किरणे हळूच शांत करणारे सूर्यदेव.

बोध

कुतूहलाने भरलेले मन आकाशापर्यंत पोहोचू शकते.

तुमच्या बाळाला काय सांगावे

माझ्या बाळा, तू सकाळच्या सूर्यासारखा तेजस्वी आणि आनंदाने भरलेला राहा.

मोठे झाल्यावर त्यांना विचारा

बाल हनुमानाला सूर्य काय वाटला?

स्रोत: वाल्मीकि रामायण, हनुमानाच्या बालपणाची किष्किंधा आणि उत्तर कांडातील परंपरा

या गोष्टीचा भाव दिवसभर सोबत ठेवण्यासाठी काही मिनिटे ध्यान आणि श्वसन करून पाहा आणि गर्भावस्थेच्या 3व्या आठवड्याची माहिती वाचा.

संबंधित गोष्टी

  • हनुमान आणि मोत्यांचा हार · दिवस 205

    अशीच गोष्ट

    परंपरा सांगते की हनुमानाने प्रत्येक रत्नापेक्षा प्रेमाला जास्त मोल दिलं, आणि राम-सीतेला आपल्या हृदयात वाहून नेलं. आईच्या शांततेवरील संशोधन सुचवतं की वस्तूंपेक्षा प्रेमळ नात्यांवर लक्ष केंद्रित केल्याने आईला समाधान वाटू शकतं.

वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न

सूर्याचा पाठलाग ही गोष्ट काय शिकवते?

परंपरा सांगते की हनुमानाचे प्रचंड बळ आणि त्याचे नाव, दोन्ही याच एका धाडसी, निरागस झेपेतून आले. आईच्या शांततेवरील संशोधन सुचवते की एखाद्या भीतीनंतरही आईचा विनोदी, हलका स्वभाव तिला लवकर तोल सावरायला मदत करू शकतो.

सूर्याचा पाठलाग गर्भारपणाच्या कोणत्या आठवड्यासाठी आहे?

ही गोष्ट गर्भारपणाच्या 3 व्या आठवड्यासाठी आहे, पण तुम्ही ती कोणत्याही आठवड्यात बाळाला ऐकवू शकता.

सर्व मराठी गोष्टी →

Read in Englishहिन्दी में पढ़ेंગુજરાતીમાં વાંચો

गर्भवती मैत्रिणीला पाठवा